Náttúrufræðingurinn

Árgangur

Náttúrufræðingurinn - 01.06.1993, Blaðsíða 19

Náttúrufræðingurinn - 01.06.1993, Blaðsíða 19
1. tafla. Samanburður á gjóskulögum í Sogamýri og Saksunarvatni í Færeyjum. Sýnd eru meðaltöl og staðalfrávik (í sviga) efnagreininga. A comparison of textural and geo- chemical data from the two lowermost tephra layers in Sogamýri and the Saksunarvatn tephra layer in the Faroe Islands. Average values and standard deviations of major element chemical analyses are shown. Sogamýri, efra Sogamýri, neðra Saksunarvatn gjóskulagið gjóskulagið Litur brúnt-svart brúnt- svart ljósbrúnt-svart Kornastœrð >0,125 mm 4,5% 1% 0,125- 0,063 mm 27% 22% <0,063 mm 68,5% >80% 77% Efnasamsetning (n=7) (n=5) (n=13) Si02 49,59 (0,78) 47,16 (1,70) 49,19 (0,85) Ti02 3,14 (0,24) 3,01 (0,14) 3,04 (0,30) A1203 12,92 (0,24) 13,81 (0,47) 12,88 (0,35) FeOt 14,08 (0,18) 14,09 (0,28) 13,73 (0,47) MnO 0,22 (0,03) 0,21 (0,05) 0,24 (0,08) MgO 5,22 (0,19) 5,49 (0,35) 5,60 (0,33) CaO 9,63 (0,19) 9,92 (0,60) 9,28 (0,35) Na20 2,53 (0,12) 2,73 (0,49) ekki greint K20 0,48 (0,05) 0,49 (0,04) 0,44 (0,06) pA 0,32 (0,05) 0,35 (0,05) ekki greint Aldur um 9000 ár um 9000 ár 9000- -9100 ár grágrænt þunnt gjóskulag sem sam- kvæmt efnagreiningum er frá Heklu komið. Ekki er vitað með vissu um hvaða Heklulag hér er að ræða. Ljós gjóskudreif er í mónum nokkru neðan Heklulagsins, en þar sem fullnægjandi efnagreiningar fengust ekki er uppruni óviss. Þoiieifur Einarsson (1961, 1962) hefur merkt þessa dreif með „S" í sniðum á Reykjavíkursvæðinu. Neðst í Sogamýrarsniðinu, skammt ofan ís- aldarleirsins, koma síðan svörtu gjóskulögin tvö sem hér verða til umfjöllunar. Milli þeirra er tæplega eins sentímetra þykkur mór og er efra lagið um þriggja sentímetra þykkt en það neðra tæpur sentímetri. ÚTLITSEINKENNI Smásjárskoðun bendir til að lögin tvö neðst í Sogamýri séu í megin- atriðum sömu gerðar. Þau eru aðal- lega úr brúnu, lítið blöðróttu gleri með óreglulegum kúptum og íhvolfum brotflötum. Lítið er um kristalla eða aðrar gerðir korna (<I%). Samkvæmt kornastærðargreiningu úr efra laginu er gjóskan mjög fínkorna, um 95% hennar eru fínni en 0,125 mm og hámarks- kornastærð innan við 0,5 mm. Sýni úr neðra laginu reyndist of lítið til sigtunar en það er þó greinilega heldur fínna (sjá 1. töflu). Ytri einkenni, kornagerð og korna- stærð gjóskukornanna benda til að hér 131
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128

x

Náttúrufræðingurinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Náttúrufræðingurinn
https://timarit.is/publication/337

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.