Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar - 01.01.2005, Blaðsíða 90

Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar - 01.01.2005, Blaðsíða 90
RANNVEIG SVERÍUSDOTTIR í raun barátta fyrir tilvist táknmálsfns. Raddmálssinnarnir töldu að heyrnarlausir ættu að læra að tala með rödd og lesa af vörum. Þeir héldu því fram að táknmál væri slæmt, gæti hindrað þroska heyrnarlausra en gerði þá fyrst og fremst að útlendingum í eigin heimalandi.1-'1 Táknmáls- sinnarnir voru því aftur á móti fylgjandi að heyrnarlausir notuðu tákn á einhvern hátt (eða hendurnar, sbr. e. manuaJ) en ekki er hægt að segja til um hvort hér var alltaf um fullkomið táknmál að ræða. Líklegt er að í einhverjum tilvikum hafi einungis verið átt við að nota hvers konar tákn eða látbragð til að gera sig skiljanlega án þess endilega að málfræðiregl- um einhvers táknmáls (málkerfis) hafi verið fylgt. Það sem hér skiptir þó mestu máli eru viðhorfin. Raddmálssinnarnir álitu heyrnarlausa á einhvern hátt gallaða og vildu gera þá eins og hina heyrandi, „laga þá". Þetta sýnir sig í því að raddmálssinnar viðurkenna ekki eðliiegustu leið heyrnarlausra til að tjá sig, þ.e. með líkama og hönd- um. Táknmálssinnarnir taka hins vegar heyrnarlausum eins og þeir eru og líta svo á að mikilvægast sé að fólk geti tjáð sig og átt samskipti, hvern- ig það er gert sé aukaatriði. Hugmyndir táknmálssinnanna um „náttúrulegt" mál voru byggðar á því að táknniálið væri nær náttúrunni og upprunanum og þar með nær Guði. Táknmálin voru því raddmálum æðri ef svo má segja. Táknmáls- sinnar 19. aldar voru reyndar ekki þeirrar skoðunar að táknmál væru eins og raddmál og tengdust menningu hverrar þjóðar heldur væru þau „bein tiáning náttúrunnar sjálfrar".16 Raddmálssinnarnir túlka þetta á annan veg. I þeirra huga er táknmáhð líka nær náttúrunni en með því eiga þeir við að það sé vanþróaðra og frumstæðara en raddmál. Það að tala með rödd (e. speech) töldu raddmálssinnarnir það merkilegasta við mann- skepnuna og væri það sem gerði manninn æðri dýrum og samkvæmt því var táknmál vanþróaðra og villtara, nær dýrum. Það sama gilti um þau látbrigði eða svipbrigði sem eru órjúfanlegur hluti af táknmálum og hluti af málfræði þeirra, því þau þóttu raddmálssinnum hæfa betur dýrum en mönnum.17 Baynton nefhir að þróunarkerming Darwins hafi að vissu leyti markað skil á milli þessara tveggja fylkinga, táknmálssinnarnir voru flestir vaxnir úr grasi áður en sú kenning kemur fram (1859) en radd- málssinnarnir voru af yngri kynslóð og byggðu heimssýn sína á því að 15 16 17 Sama rit, bls. 9, 16, 27-29. „...a direct expression of nature itself'. Sama rit, bls.109. Sama rit, bls.132.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148
Blaðsíða 149
Blaðsíða 150
Blaðsíða 151
Blaðsíða 152
Blaðsíða 153
Blaðsíða 154
Blaðsíða 155
Blaðsíða 156
Blaðsíða 157
Blaðsíða 158
Blaðsíða 159
Blaðsíða 160
Blaðsíða 161
Blaðsíða 162
Blaðsíða 163
Blaðsíða 164
Blaðsíða 165
Blaðsíða 166
Blaðsíða 167
Blaðsíða 168
Blaðsíða 169
Blaðsíða 170
Blaðsíða 171
Blaðsíða 172
Blaðsíða 173
Blaðsíða 174
Blaðsíða 175
Blaðsíða 176
Blaðsíða 177
Blaðsíða 178
Blaðsíða 179
Blaðsíða 180
Blaðsíða 181
Blaðsíða 182
Blaðsíða 183
Blaðsíða 184
Blaðsíða 185
Blaðsíða 186
Blaðsíða 187
Blaðsíða 188
Blaðsíða 189
Blaðsíða 190
Blaðsíða 191
Blaðsíða 192
Blaðsíða 193
Blaðsíða 194
Blaðsíða 195
Blaðsíða 196
Blaðsíða 197
Blaðsíða 198
Blaðsíða 199
Blaðsíða 200

x

Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar
https://timarit.is/publication/1098

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.