Ársrit Ræktunarfélags Norðurlands - 01.01.1982, Síða 58

Ársrit Ræktunarfélags Norðurlands - 01.01.1982, Síða 58
við þarfir og langanir mannsins og forðast varanlegar skemmdir eða breytingar sem leitt geta til rýrnunar á bú- setuskilyrðum o.s.frv. I flestum byggðum löndum hefur búsetan fyrir löngu lagað sig að náttúrufari viðkomandi staða og jafnvægi hefur skapast milli búsetunnar og náttúrunnar. Án slíks jafnvægis gæti byggðin ekki staðist til lengdar og hefði hlotið að líða undir lok fyrir löngu. Því er reyndar ekki að neita, að um það eru mörg dæmi í veraldarsögunni. Má minna á Miðjarðarhafs- lönd Norður-Afriku í því sambandi. Þar eru nú eyðimerkur, sem fyrrum voru gósenlönd og kornforðabúr heilla þjóða, og jafnvel heimsvelda. Einnig hér á landi þekkjum við dæmi um slíka misnotkun landsins, þótt erfitt sé að dæma um, hvaða þátt búsetan hafi átt i eyðingunni, og hvað sé af völdum náttúruhamfara o.s.frv. Þar sem landkostir hafa haldist svo að búseta er möguleg enn í dag, verður hins vegar að telja að áðurnefnt jafnvægi sé fyrir hendi, þótt í mismunandi mæli sé. Að dómi okkar nátt- úruverndarmanna, hefur þetta jafnvægi verið rofið víðast hvar á seinni áratugum, með tilkomu tækninnar, og verður ekki séð fyrir afleiðingar þess enn. Tæknimenn segja að ný tækni muni leysa vandann. Um það skal hér ekki dæmt, enda er það utan við ramma þessarar greinar. Fyrir tæknibyltinguna miklu, sem hér á landi varð ekki fyrr en um miðja þessa öld, var hæfileiki manna til innlifunar í náttúruna miklu meiri en nú gerist, og á það ekki sízt við um sveitafólkið. Huldufólkstrúin, sem var mjög útbreidd hér á landi er gott dæmi um þessa innlifun. Hún gæddi landið sérstöku og sérstæðu lífi, og sama er að segja um ýmsa aðra þjóðtrú. Fyrir hennar sakir ástunduðu menn vissa náttúru- vernd, og er þess jafnvel getið í fornsögum. Þannig munu fáir staðir á íslandi hafa verið betur verndaðir en Helgafell á Snæfellsnesi, þangað sem enginn mátti óþveginn líta. Á Stöðvarfjörð eystra var lögð svonefnd „Mærinahelgi“, og þar mátti engri skepnu tortíma „nema kvikfé heimilu.“ Selurinn var skyldur manninum, raunar aðeins maður í álögum, og bar að umgangast hann samkvæmt því. Hvítabirni mátti ekki 60
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134

x

Ársrit Ræktunarfélags Norðurlands

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Ársrit Ræktunarfélags Norðurlands
https://timarit.is/publication/268

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.