Prestafélagsritið - 01.01.1923, Qupperneq 76

Prestafélagsritið - 01.01.1923, Qupperneq 76
PrestafélagsritiB. 71 Kristni og þjóðlíf á íslandi. íslenzku kristni. En á bak við þá glímu stendur norræna erki- biskupsvaldið, sem þá ef til vill hefir borið fleira í skildi en beint andlegu yfirráðin hér á landi, þótt ekki kæmi það fram svo á bæri fyr en síðar. En friðurinn var nú einu sinni rofinn í landinu, og með því var vegurinn ruddur fyrir margvíslega spillingu. Að vísu var friðurinn orðinn ótryggur áður og tekið að bóla á deilum milli hinna veraldlegu höfðingja. En biskupar höfðu leitt þær hjá sér að öðru en því, að þeir reyndu að stilla til friðar. Enda má þakka viturlegri framkomu biskupa (t. d. Þorláks Runólfssonar, Ketils og Klængs) að ekki urðu meiri róstur þá en urðu. Líka er siðferði tekið að spillast er dregur að miðbiki 12. aldar. Þetta gefur Eysteini erkibiskupi fyrsta til- efnið til íhlutunar hans um málefni íslendinga. Lætur hann svo um mælt í bréfi til biskupa (1173), að sér hafi það til eyrna komið, að »sumir hafi konur sínar látið og hórkonur undir þær tekið, sumir hafi hvorartveggja innan húss með sér og lifi svo ógæzkulífi, er alla kristna menn dregur til synda*. En »ef biskupar vilja slík mál refsa, og draga menn frá eilífum dauða, þá skal það fremd þykja að halda kappi við þá og láta eigi af óráði sakast«. En þegar nú ofan á slíkt bættust deilur milli biskupa og veraldlega valdsins, þá kunni það sízt góðri lukku að stýra, jafnmikið kveikjuefni og fyrir var. Vafa- laust hefir það ekki dulist þeim vitra manni Þorláki helga, hve skaðvænlegar afleiðingarnar gætu orðið af að fylgja fast fram hinni nýju stefnu í kirkjumálunum. Þess vegna stýrir hann undan í tíma. Fyrir því má og ráð gera, að Brandur biskup hafi verið sama sinnis og Þorlákur um sjálfforræði kirkjunnar, en svo áhugasamur var hann um, að friður mætti haldast, að hann hefir, að því er séð verður, ekki haft sig í frammi um þau mál. En Þorláki helga var engu síður ant um að bæta sið- ferðið í landinu en um að efla sjálfforræði kirkjunnar. Það sýnir hið mikla »skriftaboð« hans. Og eins og hann var hinn kröfuharðasti um alt siðferði annara, hver sem í hlut átti, svo var hann og sjálfur í líferni sínu öllum fremri um hreinlífi. Því sagði líka Gissur Hallsson yfir moldum hans, að svo mikið
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80
Qupperneq 81
Qupperneq 82
Qupperneq 83
Qupperneq 84
Qupperneq 85
Qupperneq 86
Qupperneq 87
Qupperneq 88
Qupperneq 89
Qupperneq 90
Qupperneq 91
Qupperneq 92
Qupperneq 93
Qupperneq 94
Qupperneq 95
Qupperneq 96
Qupperneq 97
Qupperneq 98
Qupperneq 99
Qupperneq 100
Qupperneq 101
Qupperneq 102
Qupperneq 103
Qupperneq 104
Qupperneq 105
Qupperneq 106
Qupperneq 107
Qupperneq 108
Qupperneq 109
Qupperneq 110
Qupperneq 111
Qupperneq 112
Qupperneq 113
Qupperneq 114
Qupperneq 115
Qupperneq 116
Qupperneq 117
Qupperneq 118
Qupperneq 119
Qupperneq 120
Qupperneq 121
Qupperneq 122
Qupperneq 123
Qupperneq 124
Qupperneq 125
Qupperneq 126
Qupperneq 127
Qupperneq 128
Qupperneq 129
Qupperneq 130
Qupperneq 131
Qupperneq 132
Qupperneq 133
Qupperneq 134
Qupperneq 135
Qupperneq 136
Qupperneq 137
Qupperneq 138
Qupperneq 139
Qupperneq 140
Qupperneq 141
Qupperneq 142
Qupperneq 143
Qupperneq 144
Qupperneq 145
Qupperneq 146
Qupperneq 147
Qupperneq 148
Qupperneq 149
Qupperneq 150
Qupperneq 151
Qupperneq 152
Qupperneq 153
Qupperneq 154
Qupperneq 155
Qupperneq 156
Qupperneq 157
Qupperneq 158
Qupperneq 159
Qupperneq 160
Qupperneq 161
Qupperneq 162
Qupperneq 163
Qupperneq 164
Qupperneq 165
Qupperneq 166
Qupperneq 167
Qupperneq 168
Qupperneq 169
Qupperneq 170
Qupperneq 171
Qupperneq 172
Qupperneq 173
Qupperneq 174
Qupperneq 175
Qupperneq 176
Qupperneq 177
Qupperneq 178
Qupperneq 179

x

Prestafélagsritið

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Prestafélagsritið
https://timarit.is/publication/489

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.