Helgafell - 01.04.1954, Síða 48

Helgafell - 01.04.1954, Síða 48
46 HELGAFELL En mörgum árum áður hafði Thorvaldsen bundizt vináttuböndum við íslenzkan félaga á akademinu, Gunnlaug Briem, sem hafði komið 15 ára gamall til Kaupmannahafnar, árið 1788. Hann útskrifaðist þaðan sem myndhöggvari, en hvarf sjö árum síðar að laganámi og gerðist sýslumaður heima á Islandi. Þar fékk hann nafnkunnasta sagnfræðing landsins, Jón Espólín sýslumann, til þess að taka saman hina íslenzku ættartölu Thor- valdsens, og var hún afhent iistamanninum við hátíðahöldin í Kaupmanna- höfn 1S19. Það er þessi sam'i Briem, sem Thiele vitnar til í sambandi við’ dvöl Bertels í Ábenrá 1791, þar sem hann gat veitt sér þann munað að kaupa sér bæði fiðlu og flautu. „Já, hann var meira að segja svo vel stæður, að hann gat fengið sér tilsögn í hljóðfæraleik, eins og vinur hans frá þeim tíma, Gunnlaugur sýslumaður Briem, talar enn um 1820 í einu bréfa sinna“. Þannig getum vér kallað þrjá nafnkennda menn til skýrrar heimildar um hin íslenzku tengsli við æskuheimili Thorvaldsens, og eru þó hinir, sem ekki verða lengur nafngreindir, að sjálfsögðu miklu fleiri. Hér er um að ræða persónuleg samskipti, sem rofna þá fyrst, er Thorvaldsen hefur náð fullorðinsaldri og er kominn til Rómaborgar. Og þó — ísland varðar hann í sjálfu sér ekki neinu. Að hann sanit sem áour, eins og síðar verður sýnt fram á, geynrir ævilangt þetta land, sem hann hefur aldrei augum litið, í vinsamlegu minni, þá er það einvörðungu fyrir lotningarfulla ræktarsemi við föðurinn. Ilér er um tvo menn að ræða, sem eiga þá hlédrægu karhnannslund, sem gerir þeim báðum jafn erfitt fyrir um það að láta sínar dýpstu tilfinn- ingar í ljós. Slíkt er ósvifíinn íslenzkur eðlisdráttur. Og þó eigum vér eftir að sjá djúp þessara tilfinninga afhjúpast unz hjörtu þeirra beggja kveinka sér undan svipuhöggum örlaganna, hjarta föðurins í biturleik og beiskju, en hjarta sonarins í auðmýkingu. Bréf þau, sem Bertel skrifaði föður sínum, eru því nær öll giötuð — og öll bréf til móður hans. Af bréfum Gottskálks til sonarins hafa hins vegar átta geymzt. Þau eru öll frá árunum 1796—1805, eða frá því að Bertel fer til Rómar og fram til ársins áður en faðir hans deyr. Þetta ástúðlega bréf . .. Þitt mjög ástúðarfulla bréf . .. Síðasta kær- leiksfulla bréfið þitt . . . Þannig byrja þrjú af bréfunum. Ekki hafa það verið kuldaleg bréf, sem hann hefur látið frá sér fara, og ekki verður séð að þau vitni um skort á heitum tilfinningum. ITpphaf á einu bréfi Bertels hefur varðveitzt í uppkasti, dags. 22. apríl 1822. Þar segir svo: „Látið mig nú sjá, að þér skrifið oftar til mín þann stutta tíma, sem ég verð hér, þar sem nú líður óð’um að þeim fagnaðardegi, þegar mér veitist að faðma að mér mína góðu foreldra. Guð veit, hvað það verður þeim nrikil gleðistund!“ Þegar það er haft í huga, að Bertel er um þessar mundir búinn að vera nærfellt sex ár að heiman og hyggur auk þess til heimferðar innan fárra mánaða, virðist slíkt bráðlæti eftir bréfum föðurins stappa nærri því að mega teljast ósanngjarnt — á öld póstvagnsins og freigátunnar.
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144
Síða 145
Síða 146
Síða 147
Síða 148

x

Helgafell

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Helgafell
https://timarit.is/publication/1076

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.