Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar - 01.05.2006, Qupperneq 151

Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar - 01.05.2006, Qupperneq 151
„Á FRÁTEKNA STAÐNUM FYRIR MIG“ fram andstæðum lífs og dauða og það er hlutverk Oldu að vera mála- miðlari og standa á milli tveggja ósamræmanlegra heima. Alda þráir að vera nálægt föður sínum á meðan móðirin er þarlæg og ókunnug. Fjar- vera móðurinnar birtist í hugsunum Oldu um hana, minningum og skorti á minningum. A meðan Alda segir ekki margar sögur af samskipt- um sínum við móður sína, er faðir hennar nálægur, líkt og sjá má af æskuminningum, hugsunum hennar um hann og í því hvernig hún held- ur ritúahskt minningu hans á lofd. Fyrir Öldu er faðirinn birtingarmynd hfs en móðirin tákngervingur dauða. Skorturinn á tengslum milli mæðgnanna er gefinn margvíslega til kynna. Alda getur ekki samsamað sig móður sinni. Hún giftist ekki, ólíkt móður sinni, og eignast ekki börn. Hringurinn sem móðir hennar gefur henni er táknrænn fyrir örlög Öldu sem er dæmd til að hvíla til eilífðar hjá foreldrum sínum í kirkjugarðinum: „Best þú berir hann frekar en engan hring, sagði hún, handviss um að ég mundi engan vilja og aldrei giftast“ (bls. 16). Hringurinn er bölvun móðurinnar og boðar endalok Öldu.16 Dauðinn verður að eiginmanni hennar, því að líkt og hringurinn ber vitni um, mun hún aldrei giftast, ekki ná að sigrast á ödipusar- duldinni og aldrei samsama sig móður sinni.17 birtíst í textanum sem töf á atburðarásinni, töf eftír þráðum endalokunum. Frá- sögnin stefnir að niðurlagi sínu, segir Brooks, leitar útskýringar í eigin dauða: „Það verður þó að vera hinn rétti dauði, hin réttu endalok." Markmið alls lífs er dauði því að lífveran steíhir í átt að sínum eigin dauða. Dauðahvötín er jafhffamt þrá lífver- unnar eftír því að snúa aftur tíl ólífræns ástands: „Lífveran vill aðeins deyja á sinn eigin hátt“. Sjá grein Peters Brooks í þýðingu Brynju Magnúsdóttur, Ritið: 2/2003, bls. 165-190, sérstaklega bls. 181-182. Kenningar Brooks má auðveldlega heimfæra upp á Tímaþjófinn en Alda er í textanum á valdi endurtekningaráráttunnar og þráir jafnframt dauðann. Textinn stelhir markvisst í dauðann um leið og hann stefnir að endalokunum. 16 Torfi H. Tulinius hefur bent á að þegar móðir Öldu gefi henni hringinn hljómi orð hennar eins og bölvun. Torfi skoðar samband mæðgnanna með hliðsjón af kenning- um André Green um duld hinnar látnu móður. Samkvæmt hugmyndum Greens hafa einstaklingar oft vaxið upp í skugga sorgar sem hrjáir móður þeirra. Móðirin þjáist af depurð og er ófær um að sýna ást sína. Barnið samsamar sig gjaman sorg móðurinnar og af þeim sökum á það oft erfitt með að mynda tilfinningasambönd við aðra. Sjá frekar í ,Alda et le Double: Essai d’interprétation du Voleur de vie de Steinunn Sigurðardóttir", Le Secret d’Odin. Mélanges ojfierts d Régis Boyer, Nancy: Presses de l'Université de Nancy, 2001. 17 Hringurinn hefur, eins og svo mörg tákn í Tímaþjófnum, margræða merkingu. Hann mættí einnig túlka sem svo að með honum sé Alda gefin föður sínum. Þannig stend- ur hann fyrir sifjaspell sem felur í sér öfuga hringrás. Alda heldur ekki áfram með því að giftast og eignast böm og nær ekld að sigrast á ödipusarduldinni. 14 9
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80
Qupperneq 81
Qupperneq 82
Qupperneq 83
Qupperneq 84
Qupperneq 85
Qupperneq 86
Qupperneq 87
Qupperneq 88
Qupperneq 89
Qupperneq 90
Qupperneq 91
Qupperneq 92
Qupperneq 93
Qupperneq 94
Qupperneq 95
Qupperneq 96
Qupperneq 97
Qupperneq 98
Qupperneq 99
Qupperneq 100
Qupperneq 101
Qupperneq 102
Qupperneq 103
Qupperneq 104
Qupperneq 105
Qupperneq 106
Qupperneq 107
Qupperneq 108
Qupperneq 109
Qupperneq 110
Qupperneq 111
Qupperneq 112
Qupperneq 113
Qupperneq 114
Qupperneq 115
Qupperneq 116
Qupperneq 117
Qupperneq 118
Qupperneq 119
Qupperneq 120
Qupperneq 121
Qupperneq 122
Qupperneq 123
Qupperneq 124
Qupperneq 125
Qupperneq 126
Qupperneq 127
Qupperneq 128
Qupperneq 129
Qupperneq 130
Qupperneq 131
Qupperneq 132
Qupperneq 133
Qupperneq 134
Qupperneq 135
Qupperneq 136
Qupperneq 137
Qupperneq 138
Qupperneq 139
Qupperneq 140
Qupperneq 141
Qupperneq 142
Qupperneq 143
Qupperneq 144
Qupperneq 145
Qupperneq 146
Qupperneq 147
Qupperneq 148
Qupperneq 149
Qupperneq 150
Qupperneq 151
Qupperneq 152
Qupperneq 153
Qupperneq 154
Qupperneq 155
Qupperneq 156
Qupperneq 157
Qupperneq 158
Qupperneq 159
Qupperneq 160
Qupperneq 161
Qupperneq 162
Qupperneq 163
Qupperneq 164
Qupperneq 165
Qupperneq 166
Qupperneq 167
Qupperneq 168
Qupperneq 169
Qupperneq 170
Qupperneq 171
Qupperneq 172
Qupperneq 173
Qupperneq 174
Qupperneq 175
Qupperneq 176
Qupperneq 177
Qupperneq 178
Qupperneq 179
Qupperneq 180
Qupperneq 181
Qupperneq 182
Qupperneq 183
Qupperneq 184
Qupperneq 185
Qupperneq 186
Qupperneq 187
Qupperneq 188
Qupperneq 189
Qupperneq 190
Qupperneq 191
Qupperneq 192
Qupperneq 193
Qupperneq 194
Qupperneq 195
Qupperneq 196
Qupperneq 197
Qupperneq 198
Qupperneq 199
Qupperneq 200
Qupperneq 201
Qupperneq 202
Qupperneq 203
Qupperneq 204
Qupperneq 205
Qupperneq 206
Qupperneq 207
Qupperneq 208
Qupperneq 209
Qupperneq 210
Qupperneq 211
Qupperneq 212
Qupperneq 213
Qupperneq 214
Qupperneq 215
Qupperneq 216
Qupperneq 217
Qupperneq 218
Qupperneq 219
Qupperneq 220
Qupperneq 221
Qupperneq 222
Qupperneq 223
Qupperneq 224
Qupperneq 225
Qupperneq 226
Qupperneq 227
Qupperneq 228
Qupperneq 229
Qupperneq 230
Qupperneq 231
Qupperneq 232
Qupperneq 233
Qupperneq 234
Qupperneq 235
Qupperneq 236

x

Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Ritið : tímarit Hugvísindastofnunar
https://timarit.is/publication/1098

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.