Goðasteinn - 01.09.1973, Síða 46

fram að túnaslætti. Hjá flestum höfðu tveir menn það verk á
hendi, einn á daginn en annar á nóttunum. Ærnar voru reknar
hraðara í haga en úr. Það var ætlazt til, að þær gengi hægt og
bítandi heimleiðis til mjalta. Misjafnt heppnaðist mönnum ásauð-
argæzla í haga, sumir létu ær dreifa sér víðsvegar um hagann
og ráku þær svo saman skömmu áður en átti að fara að reka þær
heim. En sumir þorðu ekki annað en að halda þeim svo saman,
að þeir sæu alltaf til þeirra. Að byrjuðum túnaslætti var farið að
láta þær ganga sjálfala í haganum og smala þeim heim kvelds
og morgna. Og smalamennskan gekk eftir því, hvað menn voru
aðgætnir og frískir til gangs og hvernig fjárhunda menn höfðu.
Þegar komið var með ær í mjaltastöð, voru þær reknar í kvíar.
Þar tóku konur við þeim og mjólkuðu þrisvar framan af sumri
hverja á, af því beztur kraftur þótti í eftirmjólkinni til smjörs- og
skyrgjörðar. Kveld og morna var það verk kvenna að hirða um
mjólkina og gjöra úr henni skyr og smjör. Á Kóreksstöðum var
í minni tíð í nokkur ár seldvöl höfðu einsog getur um í fornsög-
unum. Skyrið var flutt heim vikulega úr selinu. Seldvöl var lokið
um túnasláttarbyrjun.
HEYANNÍR
Heyannir byrjuðu vanalega í tólftu viku sumars og stundum
fyrr, ef grasspretta var góð. Að heyskap var unnið um það þrjár
vikur, áður en túnasláttur byrjaði. Sláttuljáir manna voru heima-
smíðaðir. Skozkir ljáir voru nýfarnir að sjást hjá einstöku mönn-
um í sveitinni, þegar ég fór þaðan.
Konur rökuðu saman slægjuna í breiðu, sem kallað var flekki,
þegar þerrir var góður, en í föng eða hrúgur, þegar þerrilaust var.
Einsog karlmenn voru misjafnir sláttumenn eins voru konur það
við rakstur. Svo var líka kröftum þeirra ofboðið við þá vinnu,
þær þurftu að draga saman heyið með hrífunni og bera það saman
í fanginu. Við að binda hey, þegar það var flutt heim, unnu oft-
ast karl og kona. Það var aflraun fyrir karlmanninn að láta hey-
baggana upp á hesta, einkum þegar það voru votabandsbaggar,
þegar hey var flutt af votengi á þurrkvöll. Oft lyfti konan undir
fyrri baggann og varð svo að standa undir honum á meðan sá
44
Goðasteinn