Goðasteinn - 01.09.1973, Page 49

heitið til. Lökust þótti þeim, sem neðstur gekk, afstaða sín í
göngunni, einkum ef það var frískur maður. Hann þurfti alltaf
að gæta þess að vera aftastur í göngunni áfram, og þannig gekk
röðin ailt upp til þess, sem efstur gekk að eftir því sem maður
gekk ofar, þurfti hann að hraða meir göngunni, svo hann væri
lítið eitt á undan þeim, sem neðar gekk. Þess vegna lá mestur
vandinn á þeim, sem gekk neðst. Hann þurfti stöðugt að taka
á móti fénu, sem hinir allir, maður frá manni, sendu ofan á við,
og þurfti hann svo að beina því að aðhaldinu, sem var einhver
gljúfraá, meðfram hverri það var rekið í áttina til byggða- Nú,
ef einhverjum göngumanni vildi til að hraða ofmikið gangi og
missti þess vegna eitthvað af kindum á bak við sig ofan á við,
þá leiddi þar af hlaup og köll, og sá, sem óhappið vildi til, mátti
búast við ávítum af foringja fyrir vangá sína.
Sandbrekkurctt var stærsta og aðalfjárrétt sveitarinnar. Þangað
var að kveldi fyrsta gangnadags komið með ógrynni fjár. Út úr
stórréttinni, sem féð var látið í, voru smáréttir, sem kallaðar voru
dilkar. Inn í þær létu menn fé sitt, þegar verið var að aðskilja.
Hver bóndi dró kindur sínar í einn dilkinn út af fyrir sig og svo
tók annar plássið, þcgar einn hafði lokið drætti. Þegar komið var
með féð heim frá drætti, var það fyrst látið inn í hús, og fólkið,
sem heima var, kom svo til að skoða kindurnar. Þar næst var
féð rekið í haga, og vildi það þá oft leita til afréttar, þar sem
það gekk um sumarið. Því var smalað saman af og til þar til
vetur lagði að. Fiestir létu vakta lömbin heima.
Karlmannsverk heima við á haustin voru fyrst að gjöra upp
að heyjum. Þau voru alveg hulin með torfi. Þó var nautpeningur
og hestar lagið í því að grafa sig inn í þau og gjöra skemmdir.
Bæði karlar og konur öfluðu eldiviðar fyrir veturinn. Svo var
slátrunartími. Bændur slátruðu sauðkindum til vetrarforða. Þeir
létu á haustin á kvöldvökum raka ullina af sauðargærunum. Líka
söltuðu þeir og brytjuðu kjöt sitt í tunnu eða þeir hengdu sumt
upp til reykingar. En konur suðu slátur í feykilega stórum pott-
um, sem látnir voru hanga yfir eldhúshlóðunum, og létu það síðan
ofan í súrmataríiát sín. Líka gjörðu konur mest af því að bræða
mör og gjöra tólg.
Goðastemn
47