Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.09.2011, Qupperneq 139

Tímarit Máls og menningar - 01.09.2011, Qupperneq 139
D ó m a r u m b æ k u r TMM 2011 · 3 139 tryggja sínum manni stöðu við lagadeild Háskólans, en telur síðar sjálfsagt rétt- lætismál að Sjálfstæðisflokkurinn veiti sér bankastjórastöðu. Skjótur stjórn- málaframi Gunnars á þrítugsaldri verð- ur heldur ekki skýrður nema með því að Ólafur Thors og aðrir forystumenn flokksins hafi haft tröllatrú á honum. Ólafur leyfir Gunnari að freista þess að endurvekja Nýsköpunarstjórnina árið 1949 undir sinni stjórn. Fáeinum miss- erum eftir að formaður Sjálfstæðis- flokksins er fús til að láta Gunnari í té forsætisráðherrastólinn hefur orðið full- ur trúnaðarbrestur þeirra á milli. Vík milli vina Frá sjónarhorni marxistans, sem vill leita stórra efnahagslegra skýringa á framrás sögunnar í stóru jafnt sem smáu, er það nánast óþolandi að þurfa að skýra flokkadrætti sem mótuðu íslenska pólitík um áratugi með særðu stolti og illskiljanlegri kergju milli manna. Undan því verður þó ekki kom- ist. Stuðningur Gunnars við Ásgeir tengdaföður sinn í forsetakosningunum 1952 var aldrei fyrirgefinn. Líkt og aðrir þeir sem fjallað hafa um þessar afdrifa- ríku kosningar, á Guðni bágt með að skýra einþykkni Ólafs Thors og ofsa- fengin viðbrögð hans við því að Gunnar hafi tekið fjölskyldutengslin fram yfir flokkslínuna. Í þessu máli er samúð Guðna með söguhetju sinni augljós og skiljanleg. Hann leggur ríka áherslu á að Gunnar hafi komið eins hreint og heiðarlega fram og honum var unnt. Samkvæmt því bar Ólafur Thors höfuðábyrgð á klúðrinu, með því að draga úr hömlu að taka ákvarðanir um hvort og hvern flokkurinn skyldi styðja. Skemmtilegt er að lesa saman umfjöllun Guðna um aðdraganda forsetakjörsins annars vegar, en Matthíasar Johannesen hins vegar í helgimyndarævisögu hans um Ólaf Thors. Eitt af því sem hinar opinskáu dag- bókafærslur víkja að, er neysla Gunnars á áfengi. Ofneysla ýmissa íslenskra stjórnmálamanna á víni um miðbik tuttugustu aldar er þekkt fyrirbæri, sem þó hefur lítið verið fjallað um í ævisög- um. Gunnar er ekki eini pólitíkus þess- ara ára sem sjá má á myndum þreytu- legan með sólgleraugu innan dyra við ýmis tilefni. Að þessu leyti brýtur umfjöllun bókarinnar um drykkjuskap leiðtogans blað, þótt af henni megi raunar helst ráða að áfengisneyslan hafi fremur verið Gunnari til persónulegs ama en að hún hafi komið niður á störf- um hans. Kjaftasögur um drykkjuskap sköð- uðu stjórnmálamenn af kynslóð Gunn- ars Thoroddsens ekki svo mjög. Slíkt þótti nánast tilheyra á karlavinnustaðn- um Alþingi. Verra þótti Gunnari að sitja undir sögum um meintan stuðning sinn við Þýskaland nasismans á árunum fyrir stríð. Umfjöllun bókarhöfundar um nasistadaður ungra Sjálfstæðismanna á fjórða áratugnum er afar áhugaverð. Sérstaklega er athyglisvert að sjá hversu sjálfsagt flokksforystunni þótti að horfa til Þýskalands til fyrirmyndar um skipulag og áróðurstækni, s.s. með bún- ingaklæddu fánaliði. Uppgjörið við frjálshyggjuna Líklega hafa þó allmargir stjórnmála- áhugamenn flett hratt í gegnum kaflana um fyrri hluta síðustu aldar, til að kom- ast sem fyrst að „djúsí“ efninu: valda- baráttu Gunnars og Geirs, sem náði hámarki með myndun ríkisstjórnar Framsóknarflokks, Alþýðubandalags og Gunnarsmanna árið 1980. Fyrrum pólitískir samherjar Gunnars vönduðu honum ekki kveðjurnar vegna hinna meintu svika, sem þeir töldu ein-
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80
Qupperneq 81
Qupperneq 82
Qupperneq 83
Qupperneq 84
Qupperneq 85
Qupperneq 86
Qupperneq 87
Qupperneq 88
Qupperneq 89
Qupperneq 90
Qupperneq 91
Qupperneq 92
Qupperneq 93
Qupperneq 94
Qupperneq 95
Qupperneq 96
Qupperneq 97
Qupperneq 98
Qupperneq 99
Qupperneq 100
Qupperneq 101
Qupperneq 102
Qupperneq 103
Qupperneq 104
Qupperneq 105
Qupperneq 106
Qupperneq 107
Qupperneq 108
Qupperneq 109
Qupperneq 110
Qupperneq 111
Qupperneq 112
Qupperneq 113
Qupperneq 114
Qupperneq 115
Qupperneq 116
Qupperneq 117
Qupperneq 118
Qupperneq 119
Qupperneq 120
Qupperneq 121
Qupperneq 122
Qupperneq 123
Qupperneq 124
Qupperneq 125
Qupperneq 126
Qupperneq 127
Qupperneq 128
Qupperneq 129
Qupperneq 130
Qupperneq 131
Qupperneq 132
Qupperneq 133
Qupperneq 134
Qupperneq 135
Qupperneq 136
Qupperneq 137
Qupperneq 138
Qupperneq 139
Qupperneq 140
Qupperneq 141
Qupperneq 142
Qupperneq 143
Qupperneq 144

x

Tímarit Máls og menningar

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.