Búfræðingurinn - 01.01.1941, Síða 13

Búfræðingurinn - 01.01.1941, Síða 13
BÚFRÆÐINGURINN 9 Stærð Lengd I.engd Ivostn. Tala áv.lands skurða flóðgarða alls býla ha m m kr. Staðar- og Víkurmýrar . . . 14 1200 10000 30000 Þingáveitan 13 450 20000 Vatnsdatsáveita 5 289 8100 Stærst þessara fyrirtækja eru Flóa- og Skeiðaáveiturnar. Vatn til Flóaáveitunnar er tekið úr Hvitá eftir 19 km aðfærsluskurði, sem hefir botnbreidd G—11 metra og er 2—5 metrar á dýpt. Vatnsmagn miðað við stærð ]>ess áveitulands, sem áveitan á að ná til, er 1,5—2,0 litr/sek. á ha, cn er nokkuð meira í notkun vegna ]>ess að svæði þau, sem enn er veitt á, er ekki 12 þúsund. ha. Vatnið í flóðhólfum er 0,15—0,50 metra djúpt. Skeiðaáveitan fær vatn frá Þjórsá. Aðfærsluskurður hennar er 4 km. Vatnsmagn á ha 1,3—-2,4 lítr/sek. Fyrir utan þessar stærri samáveitur eru margar smærri áveitur, sem framkvæmdar hafa verið á seinni árum á einstökum eða fáum jörðum saman. Eftir því senr næst verður komizt þá eru úveitusvœðin alls á landinu að meðtöldum flœðiengjunum um 30 þúsund lia. Frá 1843—1893 cru gerðir vatnsveituskurðir vegna áveitu alls 1 840 000 metra langir, en ekki verður af skýrslum séð rými þeirra. Hér fer á eftir samandregin skýrsla um, hvað hefir verið grafið af opnurn skurðum vegna óveitu, en þess er að gæta, að mjög litill hluti af skurðum Skeiða- og FJóaáveitunnar hafa verið teknir með í þeim skýrslum, er Hagsto hefir hyggt úlreikninga sína á. Ennfremur er í yfirlitið tekið lcngd rými flóðgarða á sama tímabili Vatnsveitu- Flóðg. og stíilug. skurðir Lengd Rými Áriö m3 m m3 1895—1904 403698 115383 90303 1905—1914 480562 255467 203858 1915—1924 564993 381849 333896 1925—1934 116977 219748 1935—1939 6269 27021 B. Helztu lagafyrirmæli vatnalaga og jarðræktarlaga. Vatnalögin eru lög nr. 15 frá 23. júní 1923. Samkvæmt vatna- lögum fylgir hverri landareign réttur til hagnýtingar og urnráða yfir því vatni, sem á eigninni er. Þar sem lækir eða ár skilja landareignir, þá á hvor þeirra land í miðjan farveg, og sé þá miSaS viS miSlinu vatnsyfirborSs viS venjulega vatnsstöSu. Þessi merki breytast eigi, þó vatn hreyti farvegi sínum eða taki sér nýjan farveg. Vatnsborð stöðuvatns, er liggur að landareign, fylgir henni 115 metra út i vatnið, reiknað frá ummálslínu vatnshorðs við lágflæði. Vötn öll skulu renna sem þau að fornu hafa runnið, og er því
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144
Síða 145
Síða 146
Síða 147
Síða 148
Síða 149
Síða 150
Síða 151
Síða 152
Síða 153
Síða 154
Síða 155
Síða 156
Síða 157
Síða 158
Síða 159
Síða 160
Síða 161
Síða 162
Síða 163
Síða 164
Síða 165
Síða 166
Síða 167
Síða 168
Síða 169
Síða 170
Síða 171
Síða 172
Síða 173
Síða 174
Síða 175
Síða 176
Síða 177
Síða 178
Síða 179
Síða 180
Síða 181
Síða 182
Síða 183
Síða 184
Síða 185
Síða 186
Síða 187
Síða 188
Síða 189
Síða 190
Síða 191
Síða 192
Síða 193
Síða 194
Síða 195
Síða 196
Síða 197
Síða 198
Síða 199
Síða 200
Síða 201
Síða 202
Síða 203
Síða 204
Síða 205
Síða 206
Síða 207
Síða 208
Síða 209
Síða 210
Síða 211
Síða 212
Síða 213
Síða 214
Síða 215
Síða 216

x

Búfræðingurinn

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Búfræðingurinn
https://timarit.is/publication/696

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.