Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.12.1960, Qupperneq 87

Tímarit Máls og menningar - 01.12.1960, Qupperneq 87
UMSAGNIR UM BÆKUK annan liátt en venjulegum bókmentum; þeir þýða þær á venjulegt nútímamál, en gengur þar erfiðlegast glíman við skálda- málið; dróttkvæðnr skáldskapur var ekki skapaður á ensku, og það er sennilega orð- ið of seint að vinna honum þegnrétt í ensk- um bókmenntum úr þessu. Arið 1957 kom Gunnlaugs saga ormstungu út í Edinborg í þýðingu R. Quirks með skýringum og for- mála eftir Peter G. Foote. Sú þýðing er ein- föld, örugg og tilgerðarlaus, og hið sama er að segja um þýðingu Pauls Schachs. Hún er ekki vísindaleg í þeim skilningi, að þar séu miklar vangaveltur um uppruna textans og einstök cfnisatriði. Schach leggur texta útgáfu Einars Ólafs Sveinssonar (Islenzk fornrit IV. b.) til grundvallar þýðingu sinni, en skýrir neðanmáls staðhætti, nöfn og önnur efnisatriði, sem erlendum lesend- um verða ekki fullljós af texta sögunnar. Fyrst og síðast vakir fyrir þýðanda að fá enskumælandi lesendum í hendur aðgengi- legan texta sögunnar, svo að hver geti les- ið, sem vill, og notið hennar sem bók- mennta og fræðirits, eftir því sem hugur þeirra gimist. Þetta hefur honum tekizt vel, og stuttur formáli eftir Hollander er óhefð- bundinn, ferskur og ágæt lesning. Hann bendir á, að sagan er ekki hnitmiðuð að formi og byggingu eins og nútíma skáld- saga; hún hefur ekkert ,plot‘, birtir okkur ekki gerviheim sannrar listar, ef svo mætti að orði komast, heldur er hún skýrsla um líf fólks á löngu hálendu nesi. Bókmennta- fræðingar nútímans hafa ótalmargt við Eyrbyggju að athuga, en þó hefur hún á sér eitt aðalsmerki sannra bókmennta; per- sónur hennar eru lifandi fólk, yfirleitt hvorki gott né vont, heldur sannir menn með kostum og göllum. Höfundurinn er auðsæilega úr stórbændastétt, haldinn and- úð á þrælum, spottar leysingja, en ber mikla virðingu fyrir fomum siðum. í Eyr- byggju kennir engrar hrifningar né utanað- lærðs helgistíls í frásögnum af kristnitöku og trúarskiptum; höfundur fylgir Birni austræna, sem þótti það lítilmannlegt að hafna fornum siðum, „þeim er frændur þeirra höfðu haft“. Eyrbyggja fer með okk- ur aftur í aldir, kynnir okkur menn og mál- efni í heilu byggðariagi á svo raunsannan hátt, að við erum áður lýkur orðin sveitföst í héraðinu, þótt 1000 ár skilji á milli. I öll- um sínum margbreytileik er Eyrbyggja ein- stæð jafnvel meðal íslendinga sagna; hún er bók hjátrúar og raunsæis, hversdags- leika og snilldar, skáldskapar og trúrrar fræðimennsku. Oðrum sögum fremur er hún örugg heimild um fornt mannlíf á Is- landi; en hún er miklu meira én fræði- mannlegur samtíningur. Það er talið menntandi að gista framandi þjóðir, kynn- ast siðum og háttum fólks í fjarlægum löndum. Eyrbyggja gerir hverjum, sem nennir að lesa, kleift að ferðast aftur í aldir, dveljast með fólki, sem átti sér ekkert tæki á hjólum, en glímdi við vandamál ást- ar og haturs, ágirndar, drottnunargirni, hégómagirndar og hefndarþorsta engu síð- ur en steigurlátar kynslóðir 20. aldar. Paul Schach og L. M. Hollander hafa reynt að gera löndum sínum slíka menningarreisu auðveldari og aðgengilegri en áður með þýðingu sinni. Vonandi verða margir til þess að leggja í ferðalagið sjálfum sér til uppbyggingar og ánægju. Bókin er vönduð og fögur að frágangi og kostar 4,25 dali. Þýðendur eiga miklar þakkir skyldar fyrir verk sitt. Ég vil benda mönnum á, að eigi þeir enskumælandi kunningja, sem þeir vilja senda litla vinar- gjöf, þá er Eyrbyggja í þýðingu Pauls Schachs og Hollanders til valin. Bjöm Þorsteinsson. 421
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80
Qupperneq 81
Qupperneq 82
Qupperneq 83
Qupperneq 84
Qupperneq 85
Qupperneq 86
Qupperneq 87
Qupperneq 88
Qupperneq 89
Qupperneq 90
Qupperneq 91
Qupperneq 92
Qupperneq 93
Qupperneq 94
Qupperneq 95
Qupperneq 96
Qupperneq 97
Qupperneq 98
Qupperneq 99
Qupperneq 100

x

Tímarit Máls og menningar

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.