Gefn - 01.07.1871, Side 74

76
og Æsirnir hafi farið um mörg lönd og nefni löndin, ]>á er
engin hæfa fyrir að skilja það bókstaflega: þetta gerðu allir
guðir, því þeir eru hvorki bundnir við tímann né rúmið, en
löndin urðu að nefnast, því ekkert getur hugsast nafnlaust.
En sá straumur Aríanna sem norðar fór komst strax í tæri
við Finnaþjóðirnar og blandaðist þeim margvíslega: Gunn-
hildur konúngamóðir var finnsk og var móðir frægustu Norð-
mannakonúnga annars af Ásaætt, og mörg önnur dæmi mundu
finnast fleiri; þetta erhistoriskt ogvér þekkjum þessarsam-
gaungur af mörgum sögum og að bæði dvergar jötnar og allt
þetta finnska líf hefir orðið svo samanofið við Norðmanna-
þjóðirnar að án þess væri þær alveg litarlausar, þar sem vér
á hinn bóginn ekkert vitum um neinar samgaungur á milli
þeirra og Gota. Eg fyrir mitt leyti hef ekki svo mikla trú
á þessu mikla ágæti Gotanna sem menn lengi hafa prédikað
bæði eptir Niflúngakvæðunum og öðrum kvæðabrotum og
Jornandes 1), sem lætur Dicaeneus kenna þeim heimspeki, öll
vísindi, stjörnulist, akuryrkju og guðfræði og eg man ekki allt
að telja: það er öldúngis sama sagan og Æschylus kemur
með umPrometheus (436—71 og 476—506) eða Snorri um
Óðinn og aðrir um aðra kennara mannkynsins, þar sem láng-
ur tími er concentreraður í eina stórkostlega persónu, sem
historiskt og líkamlega hefir aldrei verið til; eg get heldur
ekki álitið það neitt ógurlegt hetjuverk af Ulfilas að rita
gotneskt mál fyrstur á bækur; það gerði ekki einúngis Ari
fróði fyrstur af Islendíngum -), heldur og margir rúnameist-
arar á undan honum og margir á undan þeim, og er ekk-
ert um talað; þar að auki finnst mér þessi gotneska eins
’) Einnig og nú optast kallaður Jordanis.
2) Lög voru rituð miklu fyrr, líklega með rúnaletri. það getur
vel verið að Ari hafi fyrstur notað latínustafrof handa máli
voru; en hvaða letur sem notað er, þá er ekkert kraptaverk
að setjaþað á hækur, ef maður ergáfaður og menntaður; þetta
gera ótal missionarii enn í dag út um allan heim.