Náttúrufræðingurinn

Árgangur

Náttúrufræðingurinn - 01.06.1968, Blaðsíða 107

Náttúrufræðingurinn - 01.06.1968, Blaðsíða 107
NATTURUFRÆÐINGURINN 219 Ingólfar Davíðsson: Tvö ilmgrös Öldum saman hafa íslenzkar húsmæður safnað reyr út um hagann, híbýlum sínum til ilmbætis. Það þótti líka kostur á heyi að af því leggði sæta reyrangan. Húsmæður bundu reyrinn í vendi og þurrk- uðu til geymslu. Reyrvendir voru stundum hengdir upp í baðstofu, en algengast var að leggja hann milli fata, t. d. í kistu þar sem fatn- aður var geymdur. Gat hinn þægilegi reyrilmur loðað við fötin ár- um saman. Þetta var „ilmvatn" fyrri tíða. — Reyrgrösin eru tvö, það er ilmreyr (Anthoxanlhum odoratum) og reyrgresi (Hierochloa odorata), en mest munu blöð reyrgresisins hafa verið notuð. Seinna nafn beggja tegundanna odoratum þýðir ilmandi. Er í jurtum þess- um ilmefni er kallast kumarin. Umreyr er mjög algeng grastegund, einkum í þurru valllendi og gerir hey ilmsætt og lystugt. Ilmreyr vex í smátoppum. Hann ber ljósgræn blöð og aflangan eða lensulaga ax- punt, grænleitan í fyrstu, en síðar gulgljáandi. Blöðin gulna líka með aldrinum. (Nafnið Anthoxanthum þýðir gult blóm.) Til fjalla vex afbrigði með blámóleitan puntskúf. — Lappar á Finnmörk gera fléttur úr stráunum og leggja milli klæða vegna ilmsins. Reyrgresi (sjá mynd) hefur djúplægan, skriðulan jarðstöngul, sem ber langar renglur. Vaxa upp af þeim margir blaðríkir sprotar og fáein strá, sem bera blóm. Flest blöðin sitja þétt saman við grunn stráanna og eru þessi grunnblöð löng og mjúk og hafa sérkennilegt beiskt kryddbragð. Stráblóðin eru stutt, sérstaklega hið efsta, sem er með mjög stuttri blöðku en löngu slíðri. Blómgun byrjar all- snemma og er puntskúfurinn þá útbreiddur og hin mörgu smáöx gljáandi móbrún. En oft er blómgun lítil og ber þá mest á blöðun- um. Reyrgresi vex í runnum og skóglendi, á grýttu valllendi og í brekkum til dala, þar sem snjór Hggvir alllengi og nokkur raki er í jörð. Reyrgresi ilmar mjög við þurrkinn og helzt sú angan mjög
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132

x

Náttúrufræðingurinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Náttúrufræðingurinn
https://timarit.is/publication/337

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.