Náttúrufræðingurinn

Árgangur

Náttúrufræðingurinn - 01.06.1968, Blaðsíða 71

Náttúrufræðingurinn - 01.06.1968, Blaðsíða 71
NATTÚRUFRÆÐINGURINN 183 við að rífa mosa undir pottinn eftir að hafa fyrst höggvið og brennt hverri hríslu, og síðan eytt lyngi og víði á sama hátt. 1905 kom líka út hjá Hinu íslenzka bókmenntafélagi lítil bók, Ættgengi og kyn- bætur, eftir danska erfðafræðinginn F. Kölpin Ravn og þýdd á ís- lenzku af Helga Jónssyni. Erfðafræði var þá mjög ung fræðigrein Og hafði ekkert verið um hana skrifað á íslenzku. Bókinni fylgdi því þriggja blaðsíðna skrá yfir nýyrði, sem Helgi hefur h'klega gert flest sjálfur, og hafa mörg þeirra náð að festast í málinu, svo sem stökk- breyting og litni. Sama árið og Helgi flytur heim til íslands, árið 1906, kemur út í Kaupmannahöfn á vegum Hins íslenzka l)ókmenntafélags fyrri hluti bókar eftir hann, sem nefnist Bygging og líf plantna, grasafræði, og var hér um að ræða kennslubók fyrir almenning. I formála bókar- innar segir höfundur m. a.: „Bókin er ekki sniðin eftir þörfumneinna skóla, en jeg ætlast til að hún sje fræðslulind fyrir þá, sem langar til að fræðast um líf plantnanna, enda er hún þannig rituð, að hver skynsamur maður á að geta lesið hana sjer til gagns. Bókin ætti og að vera kærkomin öllum, sem fást við að kenna grasafræði hjer á landi." Síðari hluti bókarinnar kom svo út árið eftir. Allur fyrri hluti bókarinnar hlýtur að vera skrifaður i Höfn og sennilega eitt- hvað af seinni liluta hennar líka, þó formálinn sé dagsettur í Reykja- vík í júnímánuði 1907. Mestur hluti bókarinnar er því ávöxtur hinna frjóu Hafnarára Helga, ef hún er það þá ekki öll. Bygging og líf plantna er stór bók, eða sléttar 300 síður. Til samanburðar má geta þess, að Plönturnar eftir Stefán Stefánsson, sem komu út 1913, eru 165 síður og af þeim f jalla 50 síður um skyldleika og niðurskipun plantnanna, eða systematik, en Helgi sleppir henni alveg í sinni bók og fjallar þar eingöngu um byggirtgu og h'l' plantnanna, eins og nafn liennar ber með sér, eða almenna snasalræði öðru nalni. Bók Helga er því miklu nákvæmari og einstökum atriðum gerð betri skil, þó framsetningin sé kannske sums staðar stirðari en hjá Stefáni / Plöntunum. En Helgi er greinilega að skrifa fyrir fullorðið og þroskað fólk, grasafræði hans gæti verið háskólakennslubók fyrir byrjendur, en Plönturnar eru skrifaðar lyrir unglinga. Helgi byggir sína bók meir á lífeðlisfræðilegum og ökólógískum grunni, og kem- ur jafnvel inn á erfðaíræði, en þær greinar grasafræðinnar voru þá ixngar að árum og lítt kunnar hér, en Helgi hafði góða undirstöðu- menntun í sínu fagi og var því vel heima í öllum nýjungum. Það
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132

x

Náttúrufræðingurinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Náttúrufræðingurinn
https://timarit.is/publication/337

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.