Skírnir - 01.12.1918, Qupperneq 13
Skírnir]
Byggingsimálið
283
Þó fylgir leirveggjunum sá galli, að vel harðir verða þeir
•ekki í samanburði við steinsteypu.
önnur efni gætu og komio til tals.
Fyrst má nefna m ó i n n. Mómylsnan hefir gefist
vel. Eins og allir vita má móta sundurhrærðan, blautan
mó eftir vild og það á mjög ódýran og einfaldan hátt.
Þegar stykkin þorna, verða þau furðu hörð, svo jafnvel
er erfitt að höggva þau sundur með exi. Mér hefir komið
til hugar, hvort ekki væri reynandi, að hlaða skjólvegg
úr slíkum mótuðum, þurum mó»steinum«. Það mætti leggja
leir eða mógraut milli þeirra, og vegur myndi til þess að
geta sléttað slíkan vegg að innan svo vel færi. En —
skyldi móveggurinn siga eða ef til vill bólgna, er hann
kynni að drekka raka í sig? Þessu verður tæpast svarað,
nerna með beinni tilraun. En ódýr ætti slíkur veggur að
geta orð.ð og hlýr, þar sem gott mótak er nærri.
Margir hafa séð kokolithplötur. Þær eru gerðar úr
gipsgraut og fyltar af kokostrefjum. Byggingagips getum
vér fengið frá útlöndum, og mjög dýrt er það ekki. En
getum vér notað hey í stað kokostrefjanna? Það er það
eina, sem vér höfum úr að spila. Ef til vill gætum vér
varið það fúanum með því að blanda saman kalki og
•gipsi eða leggja heyið fyrst í kalkgraut? Mér hefir teldst
að búa til slíka hey»steina«. Þeir eru mestmegnis hey,
en kalkið og gipsið heldur heyinu saman. Komið gæti
og til tals að nota koltjöru til þess að verja heyið fúa og
halda því saman. Það hefir verið reynt erlendis. Veggur
úr sliku efni yrði án efa afskaplega hlýr og auðvelt að
slétta hann að innan, en að öðru ieyti skal eg ekki full-
yrða neitt um endingu hans. Ur því verður ekki skorið,
nema með tilraun. Mér er þó næst að halda, að þetta
mætti að notum koma, ef vel væri á haldið. En það er
svo með þetta sem margt annað, að slíkar tilraunir ætti
að kosta af landsfé.
A s k a fellur til á öilum bæjum og meiri en lítil, þar
.sem mó er brent. Það kvað mega fá sæmilegt steypu-
■ efni út úr móösku með kalki og dálitlu af vatnsgleri.