Skírnir - 01.12.1918, Blaðsíða 63
■Skirnir]
Frá Frakklandi, 1916—1917
349
■ og Suður-Frakka, ibúa Mið-Frakklands af latnesknra uppruna,
Norður-Frakka, Bretóna, Gaskóna, Baska, Augvergnebúa, jafnvel
Normandímenn að nokkru leyti, og Parísarbúa — bindur þá alla
hl/jum og traustum œttarböndum. Það er eins og þeir hafi allir
aetið öldum saman undir vegg og látið kvöldsólina gagnverma sig,
eins og eg hefi svo oft séð gamla fólkið í þorpunum sitja á kvöld-
in. Sól Frakklands hefir gert þá alla líka; hin mikla og sæla sól,
sem ekki er of Buðræn, en einmitt mátulega suðræn.
Og frönsku konurnar! Séu karlmennirnir bundnir þessu dul-
arfulla ættarbandi, hve miklu fremur eru konurnar það Hvað er
það þá í eðli frönsku konunnar, er gerir hana svo alveg einstaka?
í einni bók eftir Anatole France segir dóttir við móður sfna: Tu
es pour lesbijoux, je suispourlesdessous«. (Þú
ert gefin fyrir gimsteinana, en eg fyrir línBkrautið). Frönsk kona
er í andlegum skilningi pour les dessous. Hún er gædd
sórstökum, fastheldnum, skýrum og slyngum gáfum. Það finst,
hvar sem farið er um Frakkland, í öllum stóttum — í sveit og í
borg. Hún getur ekki eytt og spent, hún gerir gott úr hverjum
hlnt og snyr út hans beztu hlið. Ætti eg að nefna áþreifanlegt
dæmi virðingar fyrir sjálfum sór, þá mundi eg segja — franska
konan. Auðvitað er það sérstök tegund þeirrar dygðar og að miklu
leyti bundin við þennan heim; og ef til vill kemur hún ekki alveg
eins skyrt i Ijós nú og áður. Á Bpítalanum eru nokkrar franskar
konur: þjónustustúlkurnar, sem halda öllu í góðri reglu — bless-
uð matreiðslukonan, sem við unnum ekki að eins fyrir steikina, sem
hún býr til. Hún er stolt af syni sínum, sem er hermaður. Áður
en stríðið hófst var hann prófessor, nú undirforingi! Sjálf er hún
efnuð, á tvö hús í smábænum. Hún er þýð og þolinmóð, og mjög
ráðrík um róttina, sem hún býr til og blandnir eru þeim efnum og
ilmi, sem einkennir alt það, sem ramfranskt er. í litla, hrukkótta,
bleikföla andlitinu á henni býr mikil mildi og stilling; alt af er
hún rólega hæversk og alvarleg, en tekur yndislega öllu gamni og
sýnir viturleg vinahót þeim, sem það eiga skilið. Hún er gimsteinn
sem vill gera eitthvað pour la Fratice (fyrir Frakkland). Oe
hér er frú Jeanne Camille, sem á tvær dætur og einn son, of ung-
an til að vera hermaður. Það var eldri dóttir hennar, sem vildi
koma og þvo gólf i spítalanum, en var neitað um það, af því að
hún var of falleg. Og móðir hennar kom í staðinn, kona, sem ekki
þurfti að koma, um fimtugt, en þrekvaxin sem franskar konur eru,
»funi í vangans slæðu dökkri«, hárið enn svart og andlitsdrættirnir