Morgunn


Morgunn - 01.06.1981, Síða 27

Morgunn - 01.06.1981, Síða 27
AFSTAÐA . . 25 indin kunni að smitast af trúarbrögðum og „svartagaldurs- kukli“. önnur ástæða er fordómar og er yfirlýsing banda- riska sálfræðingsins D. O. Hebb sígilt dæmi þar um: „Hvers vegna viðurkennum við ekki ESP (extra sensory perception: skynjun án milligöngu skynfæra, — innskot mitt) sem sálfræðilega staðreynd? Rhine hefur birt sannanir, sem mundu hafa sannfært okkur, ef hér væri um að ræða hvaða deilumál annað sem vera skyldi, þar sem unnt væri að geta sér til um, hvernig hlutirnir gerðust" . . . „Persónulega viður- kermi ég ekki ESP eitt einasta augnablik, því þar er engan þráð að finna. Sá ytri mælikvarði, sem ég nota bæði i efna- fræði og eðlisfræði segir mér, að ESP sé ekki staðreynd, þrátt fyrir hin raunhæfu sönnunargögn, sem lögð hafa verið fram. Eg get ekki séð, að starfsbræður mínir hafi neina aðra ástæðu til að hafna þeim“ . . . „það er eins vist, að það eigi eftir að koma á daginn, að Rhine hafi rétt fyrir sér, enda þótt það sé ósennilegt samkvæmt minni skoðun, og ástæðan fyrir því að ég hafna skoðunum hans, er i bókstaflegum skilningi — fordómar.“ Enn eina ástæðu má nefna, ástæðu sem reyndar á sér djúp- ar rætur í vísindalegri hugmyndafræði enn þann dag i dag og er það hin lifseiga vélhyggjukenning, er kom upp á síð- ustu öld. Eitt einkenni vélhyggjunnar er, að litið er lagt upp úr persónulegri reynslu einstaklinga, en eins og við vit- um, er persónuleg upplifun einmitt veigamikið einkenni dul- rænna fyrirbæra. Prófessor Páll Skúlason hefur m.a. þetta um vélhyggjuna að segja: „Á 18. og 19. öld verður vélhyggjan sjálfsögð í augum fjölda náttúruvísindamanna. Skopast var að rómantískum heimspekingum, sem höfnuðu vélhyggjukenningu eðlisfræð- innar og boðuðu að náttúran væri óendanlega flókið og dá- samlegt lífríki, sem umlyki mannlífið, vísindi og tækni. Þess- um hugmyndum var hafnað sem óskiljanlegri þvælu og kjaftæði sem i skásta tilfelli mætti flokka undir lélegan skáld- skap. Heimurinn skyldi skoðaður eins og gifurlega flókin vél sem lyti fáeinum meginlögmálum, en svo slór og marg-
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100

x

Morgunn

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunn
https://timarit.is/publication/668

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.