Gefn - 01.07.1871, Page 85

87
hann og leggja hann til; um nóttina er vakað yíir honum
og vökumönnum gefinn baunagrautur eins og þeir geta í
sig troðið; þegar hann svo er grafinn, þá láta þeir í kistuna
hárbursta, sápustykki, peníng og brennivínspela; sumir gefa
honum passa til Péturs postula. Síðan er kistan hafin á
vagn og þar setjast ættmennirnir, og svo fer öll líkfylgdin
á harða hlaupi sýngjandi og með hvítum klútum um höfuð,
og að endíngu sparkar einn í kistuna áður en henni er hleypt
niður, svo sá dauði gángi ekki aptur. Svo segir prófessor
Krúse. sem var sextán ár saman við Eisti. — þ>að er auð-
sætt, að efDan í Danmörk er komið frá Finnum, þá erþað
eldra en nokkur rit; það kemur fyrst fyrir, svo heimfæra
megi til þessara héraða, í nafninu Co-dan, hjá Pomp. Mela.
Vér verðum að álíta að þó dan sé vatn eða sjór, þá hafi það
upphaflega verið haft bæði um land og lýð: Danir eru þá
= sjómenn, og land þeirra = sjómannaland1). þetta co
má bera saman við eistn. kohu, ólga, froða; kohin að suða,
glymja; eða þá wogul. gi = nótt, á finnsku yö; eða þá það
') Eg nenni ekki að elta allar tilraunir til að þýða þetta nafn,
nema hvað P. A. Munch (AnO 1848 p. 243) veit ekkert hvað
við það á að gera, því hann var allur í gotneskunni, en segir
þó að það eigi ekkert skylt við „þenja“, án þess að gefa nok-
kra ástæðu fyrir; N. M. Pet. (í DHH1,89) getur um nokkrar
afl., bæði þenja; kelt. tan = land o. s. fr., en á bls. 121 af
dan = þegn. Grimm vildi leiða það af Dacini; en yfir höfuð
er allt þetta truflað af hlutdrægni og þjóðernisríg: Munch vildi
hrósa Dönum, Grimm vildi gera þá þýska, og eg held að þess
vegna hafi báðir mist sjónar á sannleikanum. Mín getgáta
(því annað er það ekki) styrkist á því, að í Svíaríki við Lögihn
eru Danmörk og Sjáland nefnd frá aldaöðli og víst fyrr en í
sjálfri Danmörku; (um Sjáland-Selund vita menn ekkert víst,
þó líklegt sc að það sé norrænt nafn). Af þessari orsök er og
ómögulegt að segja með vissu, hvort Garðar, sem fannlsland,
hafi verið sænskur eða danskur; hann átti eignir „áSjólandi“,
en það nafn er bæði í Svíaríki og í Danmörku.