Kirkjuritið - 01.10.1971, Blaðsíða 54

Kirkjuritið - 01.10.1971, Blaðsíða 54
bárust víða, t. d. til klaustrcmna nyrðra, Þingeyra- og Munkaþverár- klaustra og fró Þingeyrum berast svo óhrif suður til Snorra í Reykholti með Styrmi Kárasyni presti. [ klaustrunum varð mikil bókiðja. Frá þessum menntasetrum hafa mestmegnis kom- ið trúarlegar bókmenntir, sem voru harla nauðsynlegar. Islendingasögur vorar, sem klaustramenn hafa senni- lega ritað að verulegu leyti, þótt eigi sé óyggjandi sannað, með heiðn- um lýsingum sínum hefðu reynzt þjóð- inni hœpin einhliða andleg fœða, ef hinna trúarlegu bókmennta hefði ekki notið við. Þœr drakk þjóðin í sig og fann í þeim nœringu trúarþörf sinni. — Skólarnir í Odda og Haukadal munu ekki hafa orðið mjög langlífir, en öðru móli gegndi um skóla bisk- upssetranna í Skólholti og á Hólum. Þeir urðu, er tímar liðu, menningar- miðstöðvar landsins og staðirnir brennideplar í þjóðlifinu. — Á þann hátt, sem nú hefur verið lýst, lagði kristin kirkja grundvöllinn að mennt- un þjóðarinnar og um leið að glœstri, andlegri menningu hennar. En hver var þó hlutur kirkju og kristni á þessu tímabili í mannúðarmólum, varðandi afnóm heiðinna hátta og siðavendni? Hvernig vann kirkjan að því að gera siðgœðisboð kristindóms- ins að veruleika i þjóðlífinu? Ein þeirra lagasetninga, er löggild- ingu fengu kristnitókuárið, var ó þá leið, að allir skyldu skírn taka. Þó máttu menn blóta á laun, svo að eigi yrði vottfest og um barnaútburð skyldu standa hin fornu lög. Ari fr°ð' getur þess, að nokkrum vetrum síðo hafi þessi heiðni verið afnumin, eno fengu slíkir siðir illa samrýmzt s'° gœðisvitund þeirra þjóða, er játuð Krist. Viðhorf hans til barna og sm*1' ingja, hin gjörsamlega nýja afstað hans til olnbogabarna heimsins °' því, að barnaútburði var fljótleg útrýmt úr kristnum þjóðlöndum. Ann ars var útburður barna algengur me° al frumstœðra þjóða og einnig Tl° aður á Norðurlöndum. Sums sta°ö voru meybörn borin út og vansköpu eða vanheil börn, en sveinbörnin 1° in lifa. Þá hafa sumir talið, að kom1 hafi verið í veg fyrir offjölgun þrce með því að bera út börn þeirra. Sennilegt er, að útburður barna n° ekki verið framkvœmdur hér í stón-1 stíl, en eitthvað hefur hann trúleð átt sér stað, ella hefði ekki þurft ° nefna þetta atriði í kristnitökulögu um. Hér hafa heiðnir menn orðið hugsa um hvort tveggja, að fátoJ ingum fjölgaði ekki um of og £l þurfti að vera ó varðbergi gegn fjölgun þjóðarinnar í heild, er 9 leitt til mannfalls af völdum hungur5 neyðar, þar sem gœði landsins v° þó að óverulegum hluta nýtt. Meö börn voru borin út eftir kristnitöku var það gert óður en þau voru auS vatni og tekin í kristinna manna t° Ella var útburðurinn álitinn morð. öllum Ijóst vera, hvilíkur þyrnir atn þetta hefur verið í augum sannkn inna manna, enda var það skjotl afnumið svo sem fyrr segir. Enginn vafi leikur ó þvi, að þl° , hefur samt verið furðu fastheldin ^ heiðnar siokveniur. í Hung of- iöt ýmsar nar si4venjur. 52
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100

x

Kirkjuritið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Kirkjuritið
https://timarit.is/publication/443

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.