Morgunblaðið - 13.03.1999, Blaðsíða 24

Morgunblaðið - 13.03.1999, Blaðsíða 24
24 LAUGARDAGUR 13. MARZ 1999 MORGUNBLAÐIÐ VIÐSKIPTI Útlit fyrir samdrátt í flutningum Efnahagsáhrif helsta ástæðan STJÓRNENDUR Eimskipafé- lags íslands hf. telja að til þess geti komið að á síðari hluta þessa árs kunni að draga úr eft- irspurn hér innanlands í fram- haldi af efnahagssamdrætti í fjarlægari Austurlöndum, Rússlandi og Suður-Ameríku. Að sögn Harðar Sigurgestsson- ar, forstjóra Eimskipafélagsins, eru það því almenn efnahagsá- hrif í viðskiptalífinu sem hafa þessi áhrif. „Þar til viðbótar er augljóst að til dæmis verð á loðnuafurðum hefur hrunið og við teh'um að það kunni að verða breyting á eftirspurn eftir fieiri sjávarafurðum. Það er búið að tala um þetta áður og við erum búnir að vera að tala um þetta í 2-3 mánuði. Við sendum út yfir- lit um janúar snemma, þar sem við sögðum frá þessu," sagði Hörður. Tap á Maras Linija Eimskip hefur tapað allt að 300 milljónum króna á rekstri Maras Linija Ltd., frá því sá rekstur hófst í júní 1996. Að sögn Harðar varð tapið á öllu þessu tímabili en að verulegum hluta á síðasta ári. „Það komu upp alvarleg vandamál í þessum rekstri eftir endanlegt efnahagshrun í Rúss- landi síðari hluta sumars 1998. Þetta er nettótala þegar við höfum jafnframt tekið tillit til ávinnings í öðrum dótturfyrir- tækjum okkar og skattalegra áhrifa," sagði Hörður. Stjórnarformenn í nokkrum stærstu hlutafélögunum ósammála Víglundi Þorsteinssyni Telja hluthafalýðræðið ígóðu lagi hér a landi HÖRÐUR Sigurgestsson, forstjóri Eimskipafélags íslands, segir að það sé rangt hjá Víglundi Þorsteinssyni, formanni stjórnar Lífeyrissjóðs verzlunarmanna, að einhver sérstök ákvæði séu í samþykktum Eimskips sem geri það flókið fyrir hluthafa að leggja fram tillögur fyrir aðalfund. I máli Víglundar á aðalfundinum kom einnig fram að hann teldi að auka þyrfti hluthafalýðræði í almennings- hlutafélögum hér á landi á þann hátt að hluthafar hafi meira um stefnu og markmið félagsins að segja. „Hlutafélagalögin voru síðast end- urskoðuð og samþykkt á Alþingi 1995 og í framhaldi af því voru sam- þykktir Eimskips endurskoðaðar. Þessi ákvæði þar sem er að finna um það með hvaða hætti leggja eigi gögn fyrir hluthafafund í Eimskip eru í 17. grein samþykktanna og þau eru efnislega samhjjóða 86., 88. og 89. grein hlutafélagalaganna. Þannig að þetta sem þarna er haldið fram er rangt," sagði Hörður. Hörður, sem jafnframt er stjórn- arformaður Flugleiða, sagðist telja að hér á landi væru öll skilyrði til þess að hluthafalýðræði væri virkt og í lögum og samþykktum fiestra stærri hlutafélaga á íslandi væru þessar reglur þess eðlis að þær væru fullkomlega eðlilegar og að hér gæti ríkt allt það lýðræði sem menn vilji hafa. I ræðu sinni á aðalfundi Eimskips sagði Víglundur að hann vildi sjá fleiri hluthafafundi í félaginu þar sem fram færi lífleg og eðlileg um- ræða líkt og fram færi í Bandaríkj- unum. Kristján Loftsson, stjórnar- formaður Olíufélagsins hf., sagði í samtali við Morgunblaðið að hann teldi að eins og málum væri háttað í íslenskum hlutafélagalögum þjónaði það vel hluthöfunum og það væri í takt við sem væri í nálægum lönd- um. Hann sagðist hafa kynnt sér að í Bandaríkjunum væru birtar afkomu- tölur ársfjórðungslega og einu sinni á ári væri haldinn hluthafafundur þar sem hluthafar hefðu rétt til að koma með fyrirspurnir og tillögur. Þar væri ákvæði sem væri strangara hér á landi, þannig að ef flytja ætti veigamikla tillögu þyrfti viðkomandi að sanna að hann hefði á bak við sig visst hluthafamagn til að geta lagt tillöguna fram og hana þyrfti yfir- leitt að leggja fram með nokkurra mánaða fyrirvara. Hérna væri þessu öfugt farið þar sem hverjum og ein- um hluthafa væri frjálst að leggja fram tillögur og taka til máls á fund- um. „Eg er alveg hlessa að heyra það að stjórnarformaður stærsta lífeyris- sjóðs íslands viti ekki betur. Sér- staklega vegna þess að mér skilst að Lífeyrissjóður verzlunarmanna eigi um 10 milljarða í erlendum hluta- bréfum í hinum ýmsu hlutafélögum," sagði Kristján. Mikið upplýsingaflæði til hluthafa Benedikt Sveinsson, nýkjörinn stjórnarformaður Eimskipafélags Hdföu stjórn á fdxumferðinrii Meðfaxhólfi Símansferðu ekki á mis við mikilvæg skilaboð og hefur stjórn á faxumferð fyrirtækisins Faxnotendur kannast við þau óþægindi sem hljótast af því þegar símalína er upptekin og föx þurfa að bíða sendingar. Það veldur því gjaman að sendingar gleymast eða tefjast óþarflega lengi. íaxhólpið tekur við öllum föxum þegar faxtækið er í notkun eða línan upptekin af öðrum orsökum og geymir þangað til þau eru sótt. raxhólfid hentar sérstaklega vel þeim sem eru mikið á ferðmni innanlands og utan, því hægt er aðflytjafax úr faxhólfi yfir í hvaða faxtæki sem er með simtali úr tónvalssíma. Eirunig veitir faxhólfið talsvert öryggi ef t.d. einkamál eða við- kvæmar upplýsingai ei að finna í faxi. Kynntuþér alla kostifaxhólfsins hjá þjónustuveri Símans í síma 8oo 7000. /&: SÍMINN www.simi.is íslands, sagði að auðvitað væri ágætt að hluthafar væru sem best upplýstir um hag viðkomandi hluta- félaga. I gangi væri mikil upplýs- ingamiðlun til þeirra og hluthafa- fundir væru aðeins ein af þeim leið- um sem lægi á milli hluthafa og fé- laganna. „Það eru gefnar út alls konar upplýsingar og sumt af því sem gef- ið er út fer í gegnum Verðbréfaþing en annað kemur með öðrum hætti. Þá eru fjölmiðlar að skrifa um hlutafélög út frá ýmsum sjónar- hornum. Það er þvi mikið flæði af upplýsingum frá hlutafélögum landsins til hluthafanna. Það er ágætt að hafa svona hugvekju um þetta eins og Víglundur var með, en ég held að í stórum dráttum sé þetta upplýsingaflæði og tengsl hlutafélaganna við hluthafana í góðu lagi," sagði Benedikt. Hann sagði að hluthafar viðkom- andi félaga hefðu aðgang að starfs- fólki félaganna jafnt sem stjórnar; mönnum sem kosnir væru árlega. I sveitarstjórnir og til Alþingis væri hins vegar kosið á fjögurra ára fresti, en alltaf væri í gangi lifandi umræða milli stjórnmálamannanna og almennings. Spyrja mætti hvern- ig þessu væri háttað með lífeyris- sjóðina og hvernig samskipti stjórna þeirra væru við þá sem eru aðilar að sjóðunum. „Eru margir fundir þar á ári? Eru stjórnir þeirra kjörnar beint af aðilum eða hvernig er því kjöri hátt- að? Er þar kosið til eins árs eða kannski til þriggja ára? Ég held að miðað við þjóðfélagið í heild sé upp- lýsingaflæðið í hlutafélögunum og tengslin við hluthafana býsna náin," sagði Benedikt. Æskilegt að birta þriggja mánaða uppgjör Frosti Bergsson, sem er stjórnar- formaður meðal annars í Skýrr og Opnum Kerfum, sagðist telja að upplýsingagjöf til almennra hlut- hafa í almenningshlutafélögum gæti batnað frá því sem nú er, t.d. með því að birta þriggja mánaða uppgjör félaganna. „Mér finnst hins vegar að hefð- bundnir aðalfundir sem haldnir eru árlega séu hið eðlilega og ástæðu- laust að breyta því. Það eru síðan heimildir í flestum lögum félaga að menn geta beðið um aukaaðalfundi og ef einhver meiriháttar mál koma upp þá geta stjórnir boðað til auka- aðalfunda. Menn kjósa stjórn og treysta henni, og ef menn standa sig ekki þá eru þeir felldir úr stjórn- inni, en hluthafar hafa aðgang að stjórnarmönnum og geta spurt þá um málefni viðkomandi félags. Það eru ákveðnar leikreglur í gildi núna og ég er sáttur við þær. Það er svo annað mál að í mörgum hlutafélög- um er það aðeins ákveðin prósenta bréfa sem er að ganga kaupum og sölum. Það er því ákveðið valdajafn- vægi í þessum félögum þar sem myndast hafa ákveðnar blokkir sem eiga sína fulltrúa i stjórn," sagði Frosti. Víglundur Þorsteinsson VÍGLUNDUR Þorsteinsson, stiórn- arformaður Lífeyrissjóðs verzlun- armanna, segir að ummæli sín á að- alfundi Eimskips á fúnmtudag, um að auka þyrfti hluthafalýðræði í al- menningshlutafélögum á Islandi á þann hátt að hluthafar hafí meira um stefhu og markmið félagsins að segja, sé í samræmi við nýendur- skoðaða hluthafastefnu Lffeyris- sjóðs verzlunarmanna. I hluthafastefhu sjóðsins segir: „Sjóðurinn gegnir eigendaskyld- um sínuni með virkum hætti og kemur ábendingum um rekstur og stefhu félaga sem sjóðurinn er hlut- hafi í á framfæri á hluthafafundum og með samskiptum við stjórnend- ur viðkomandi fyrirtækja. Lífeyrissjóðurinn tekur afstöðu til mála á hluthafafundum með at- kvæðum sfnum og á hlutabréfa- markaði með aðgerðum sínum. Hann tekur þátt í stjórnum félaga þegar aðstæður og stærð eignar- hlutar sjóðsins kallar á slfkt. Reglur stjórnsýslulaga um sér- stakt hæfi gilda, eftir því sem við getur átt, um meðferð mála og ákvarðanatökur í stiórn sjóðsins í einstökum málum. Reglur stiórn- sýslulaga um sérstakt hæfi gilda með sama hætti um þá, sem sjóður- inn styður til stiórnunarstarfa í ein- stökum félögum. Af ofangreindu leiðir að stjórn- armenn eða forstióri taka ekki þátt í umræðum eða ákvörðunum á stjórnarfundum sjóðsins um mál- efhi fyrirtækja þar sem þeir hafa hagsmuna að gæta sem starfs- menn, eigendur eða stjórnar- menn." Víglundur spurði forstióra Eim- skips, Hörð Sigurgestsson, nokk- urra spurninga á aðalfundinum, meðal annars út í lið 15 1 skýring- um með ársreikingi félagins sem nefhist „Áhættufé í öðrum félög- I ura" og óskaði eftir nánara yfírliti en því sem birtist í ársskýrslu fé- lagsins. Þar kemur fram að samkvæmt rekstrarreikningum dótturfélaga nam hagnaður þeirra 469 milljón- um króha á árinu 1998 en eftir að tekið hefur verið tillit til tekju- skattsskuldbindinga, yfirverðs hlutabréfa, hlutdeildar minnihluta, afskrifta og innbyrðis viðskipta mili móðurfélagsins og dótturfé- Iagannna verða áhrif dðtturfélaga á rekstur mdðurfelagsins jákvæð um 869 milljónir króna og er sú fjárhæð færð til tekna í rekstrar- reikningi. Að sögn Víglundar kom l'rani í svari Harðar Sigurgestssonar að yfir 300 milljóna króna tap hafí verið á rekstri Maras Linija. Segir Víglundur að ekki hafi fengist frekari skýringar á þessum þætti. Hann segir að nánari skýringar sem þessar séu það sem sjóðurinn sé að reyna að kalla fram og með því verði hluthafar betur upplýstir um stöðu þess félags sem þeir hafa Qárfest í. Víglundur segir að vel upplýstir hluthafar, sem fái að taka þátt í og fá upplýsingar um starfsemi fé- lagsins með jákvæðum hætti, séu ánægðir og góðir hluthafar. „Srjórnin og stjórnendur eiga að taka ákvarðanir um rekstur félags- ins en það má hafa hluthafa með í ráðum og veita þeim upplýsingar um stefnu og markmið. Það er aldrei að vita nema þeir geti lagt sitt af mörkum í hugmyndabanka. Eins þurfa stofanafjárfestar eins og lífeyrissjóðir og verðbréfasjóð- ir, að fá í ársreikningum greinar- góðar og öruggar sundurliðanir þannig að þeir geti lagt mat á verðmæti félaganna. Þetta á ekki að vera neitt leyndarmál," segir Víglundur Þorsteinsson. I ! Þörf á betra j upplýsingaflæði !
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.