Réttur


Réttur - 01.02.1928, Blaðsíða 83

Réttur - 01.02.1928, Blaðsíða 83
11 jettur] FRÁ ÓBYGÐUM 85 stöðvum, sem enn eru ókunnar, og streymdu út til allra hliða. Þannig gekk lengi, uns sköpuð var hin mikla grá- steinshella. En þá tók landið að síga. Kjölur varð til og lægðin, sem liggur norður þaðan. Ef til vill var suðurhluti heiðarinnar jafnhár stalla Hofsjökuls alt til þess tíma, en brast þá frá og seig niður. Eftir það tók hin síðari ísöld að færast yfir. Miklir hjarnjöklar huldu grágrýtið, og frá þeim sigu þungir ísstraumar út til sjávar. Þessirskriðjöklar dýpk- uðu dældirnar og gleikkuðu gilin. Þannig sköpuðust hinir meiri dalir, svo sem Svartárdalirnir báðir og Blöndud. En þessi fimbulvetur átti sér endi, eins og hinn fyrri. Lofts- lagið hlýnaði og jökullinn þokaðist til baka. Hægt og hægt lét hann undan síga, uns alt land var örísa, annað en há- slettur þær, sem enn eru hjarni huldar. Þá urðu nýjar bylt- ingar. Hraunið hjá Eyfirðingahólum rann og Fossbrekka skapaðist. Eftir það óx jökullinn að nýju, uns hann náði norður að Bláfelli. Ef til vill hefir hann þá einnig náð fram að öldurn þeim, sem liggja norður og austur frá Hvera- völlum. Þessi jökull átti sér einnig aldurtila. Loftslagið hlýnaöi aftur og hann varð að hopa, eins og ísaldarjökull- inn. Fyrst hvarf hann upp að Jökulhólum, lá þar langa hríð og hlóð fyrir sér hið trausta vígi, Jökulhólana. Svo lét hann aftur undan hefjast, stuttan spöl. — Lengra er sög- unni ckki komið. Að síöustu skal farið nokkrum orðum »Hraunin«. Hver sá, sern nokkra þekkingu hefir í jarðfræði, mun undrast stóriega, er hann sér þau. Grágrýtisþökin eru rist sundur frá norðri til suðurs. Djúpar dældir liggja þar hver við annarrar hlið og flestar brattari þeirn megin, sem veit und- an sól. Milli dældanna eru langar öldur, hraungarðarnir. Hvernig liafa þessardældir skapast? Hvaða ógnar orka hef- ir rist sundur grágrýtið? Vatnssvörfun er það ekki, því að dældirnar eru flatar í botn, og hví skyldi vatnið sverfa meira forsælis. Jökulsvörfun er það ekki heldur, því að brekkurnar eru snarbrattar og hvassar á brúnir, og í lægð- ununi eru hvorki jökulgnúðar klappir né jökulmelar, heldur
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126

x

Réttur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Réttur
https://timarit.is/publication/319

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.