Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.03.1952, Síða 106

Tímarit Máls og menningar - 01.03.1952, Síða 106
96 TÍMARIT MÁLS OG MENNINGAR horfum sinnar veraldar af miklu bölsýni. Hið bandaríska fjármálablað, „Magazine of Wall Street“ komst til dæmis svo að orði í áramótaleiðara sfnum: „Ef maður virðir fyrir sér atvinnulegt og hernaðarlegt ástand svo sem það er nú í Vestur-Evrópu, þá kemst maður að þeirri niðurstöðu, að styrkleikavígstaðan í Vestur-Evrópu er vonar- draumur einn.“ Aðalmálgagn hins brezka auðvalds „Economist“ metur atvinnuhagi Marshallland- anna á þessa lund í grein hinn 5. janúar 1952: „Það er háði líkast, að eftir fjögurra ára samvinnu skuli Evrópa vera í sömu sporum og árið 1947. Evrópu hungrar eftir- sem áður eftir dollurum, flest lönd hafa enn allmikinn óhagstæðan verzlunarjöfnuð við lönd handan hafsins. Enn sem fyrr reyna löndin án árangurs að verjast verð- bólgunni, í sama mund og nauðsynin á að auka framleiðslugetuna er jafn mikil og áður.“ Árangurinn af heimsvaldastefnu Bandaríkjanna er því jafn neikvæður, hvort sem litið er í austur eða vestur. I Austur-Asíu hafa Bandaríkin misst öll áhrif á megin- landi Kínaveldis, flækt sig inn í vafasama styrjöld í Kóreu og einangrað sig þar jafnvel frá vinum sínum og frændaliði. í Vestur-Evrópu hafa þau steypt hinum borgaralegu ríkjum út í slíka atvinmióreiðu, að vart verður séð, hvernig þau mega bjargast frá gjaldþroti. Ríki Vestur-Evrópu mættu taka sér í munn orð hins róm- verska skálds — með örlítilli orðabreytingu: — Timeo Americanos, et dona ferentes — ég óttast Ameríkana, jafnvel þegar þeir koma færandi gjafir! En í sama mund og kreppan, efnahagsleg og stjórnmálaleg, leggst að ströndum heimalandanna, fer upplausnin vaxandi í hinum gömlu nýlendum stórveldanna og áhrifasvæðum. Uppdráttarsýki borgaralegra heimsyfirráða er í algleymingi. Frakk- land berst vonlausri baráttu í Indó-Kína til að viðhalda völdum í þessari gömlu ný- lendu sinni, og hefur þegar eytt 1200 milljörðum franka í „hið sauruga stríð“. Eng- land hefur bundið 100.000 manna her á Malajaskaga, eyðir og brennir byggðir hinna innfæddu manna, en er þó engu nær sigri en þegar stríðið hófst. Kosningarn- ar á Indlandi hafa fært kommúnistaflokknum indverska og þjóðfylkingu hans mik- inn sigur. Og loks logar allur hinn arabíski heimur stafna á milli, austan frá Persaflóa vestur í Marokkó við Atlanzhaf. Viðburðirnir í Persíu og Egyptalandi liafa til þessa afstýrt því, að Bandaríkin gætu kúgað hin arabísku lönd inn í „At- lanzhafsbandalag" Miðausturlanda. Andstæðurnar í valdakerfi auðvaldsins hafa reynzt ofjarl bandarískum áróðri. Áhrifavald þessa áróðurs fer sýnilega dvínandi. Bandarísk blöð og bandarískir stjómmálamenn hafa viðurkennt þetta upp á síð- kastið. Forstjóri sá, Bissel að nafni, er sér um vopnasendingar frá Bandaríkjunum til Vestur-Evrópu, komst svo að orði í desember síðastl.: „Áhrif Bandaríkjanna á almenningsálitið í heiminum hefur dvínað óhugnanlega á liðnu ári, því að menn urðu sannfærðir um, að vér viljum vígbúnað, og að sérhver fyrirsláttur, að vér vilj- um eitthvað annað, fær enga áheym hjá fólki.“ Málgagn bandarískra auðjöfra, ÍP'all Street Journal, komst að sömu niðurstöðu, þótt með öðrum orðum væri: „Það er ekki um að kenna gæðum auglýsingarinnar, að áróðursherferðin fyrir utanríkisstefnu vorri hefur farið í hundana, heldur er það að kenna vörunni, sem á boðstólum er. Ef vér eigum góða vöru, þá ná auglýs-
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124

x

Tímarit Máls og menningar

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.