Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.02.2011, Síða 141

Tímarit Máls og menningar - 01.02.2011, Síða 141
D ó m a r u m b æ k u r TMM 2011 · 1 141 Guðbjörn Sigurmundsson Skyggnst undir yfirborðið Guðbergur Bergsson: Missir. Stuttsaga. JPV útgáfa, Reykjavík. 2010. Nýjasta skáldsaga Guðbergs Bergssonar Missir, fjallar um gamlan mann sem liggur í rúmi sínu milli svefns og vöku. Hann á erfitt með svefn og setur þess vegna eyrnatappa í eyrun og tekur svefnlyf. Hann fer reyndar ekki að sofa fyrr en undir morgun og rumskar ekki fyrr en komið er fram yfir hádegi. Hann hefur breytt venjum sínum, hann var vanur að vakna snemma og fara til vinnu en nú er allt breytt. Í sögunni kemur fram að hann hefur misst konu sína og börnin eru flutt að heiman. Hann þarf ekki að vakna til að sinna skyldustörfum og hann virðist lifa meira af vana en lífslöngun eða eins og segir í sögunni „hann rígheldur í lífið en hann gerir ekkert til að lengja það“ (bls. 7). Í mókinu rifjar þessi aldraði maður upp brot og slitur úr ævi sinni. Hann er í raun að bíða eftir að kaffið hitni í katlinum svo hann geti lagað sér kaffi eða te. Honum er ekki alveg ljóst hvort hann hefur farið fram úr og hitað vatnið. Hann hefur ekki neinar áhyggjur því ketillinn slekkur á sér sjálfur og það flæðir ekki vatn á parketið. Suðan eða suðið er leiðarminni í sögunni allri. Maðurinn klæðir sig og gáir til veðurs eins og honum var kennt þegar hann var strákur en leggst svo aftur uppí og fær sér lúr, vaknar við suð en áttar sig ekki á hvort það kemur úr katlinum eða er bara suð í eyrunum. Það er sem sagt í þessu móki eða drunga sem sögunni er miðlað til lesand- ans. Guðbergur nær að skapa sterkt andrúmsloft eins og lesandinn þekkir svo vel úr mörgum fyrri sagna hans. Í Missi lýsir Guðbergur því hvaða áhrif það hefur á líf aðalpersónunnar að verða ástfanginn og tengjast annarri persónu órjúfandi böndum. Skuldbindingin gerir það að verkum að hann fórnar sér og hugsar um konuna sem hann elskar þar til yfir lýkur og hann stendur uppi einmana og gamall að lokum. Dregin er upp nærgætin en ófegruð mynd af lífshlaupi gamla mannsins. Hversdagslegum atriðum er lýst í fáum orðum en svo hnitmiðuðum að lesandinn fær nokkuð nákvæma innsýn í ofur venjulega ævi aðalpersónunnar. Hann greinir frá því í stuttu máli hvernig það atvikaðist að hann kynnist konu sinni eftir að hafa misst þá fyrri. Hann var þá bakveikur og gat ekki unnið erfiðisvinnu og var fluttur út á land. Það gerði ástamálin flókin að hann hafði áður hafnað ást þeirrar konu sem hann nú hrífst af. Eftir ýmsar flækjur og innskotssögur af ástamálum og samböndum giftist hann þessari konu sem segist reyndar ekki geta elskað hann nema að vissu marki. Inn í söguna fléttast ýmiskonar ástaflækjur annarra persóna sem renna saman við ástamál aðalpersónunnar. En allt er þetta í samræmi við hugarástand gamla mannsins sem rifjar upp atvik úr lífi sínu milli svefns og vöku og ýmsu slær saman í minningabrotum hans sem kannski gerist ekki í raun og veru.
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144

x

Tímarit Máls og menningar

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.