Andvari

Árgangur

Andvari - 01.10.1960, Blaðsíða 10

Andvari - 01.10.1960, Blaðsíða 10
200 STEFÁN PJETURSSON ANDVAIU bókfell fyrir 1400; enda þeir fræðimenn þá teljandi á Norðurlöndum, sem nokkra hugmynd höfðu um íslenzka sagnfræði eða íslenzkar bókmenntir frá síðari öldum. Háskólanámi Jóns Þorkelssonar var því stakkur skorinn. En hvort heldur það hefur verið af því, að ýmsir fengust þá við útgáfu og rann- sóknir á íslenzkum fornritum, þar á meðal Guðbrandur frændi hans Vigfús- son, sem þá var löngu frægur fræðimaður og átti heima í Oxford, eða hugur hans hefur þá þegar staðið til þess, að gera miðaldasögu og miðaldabókmennt- um lslendinga eitthvað svipuð skil og hinir fornöld þeirra og fornritum, þá er það víst, að þegar á fyrsta vetri sínum við háskólann í Kaupmannahöfn var Jón Þorkelsson byrjaður að kanna handritasöfn borgarinnar, einkum Árnasafn, og afrita heimildir, sem þar fundust um sögu og kveðskap lslendinga eftir 1400. Þess var heldur ekki langt að bíða, að árangur þess erfiðis sýndi sig í útgáfu- starfi. Árið 1884 bauðst hann til að annast nýja útgáfu Bókmenntafélagsins á kvæðum Stefáns Ólafssonar, sem birzt höfðu rúmum sextíu árum áður á veg- um þess í litlu, ófullkomnu kveri. Var það boð hans þegið, og safnaði hann svo rösklega til hinnar nýju útgáfu, að „Kvæði Stefáns Ólafssonar" komu út í tveimur bindum í Kaupmannahöfn á árunum 1885—1886, með ítarlegri ævi- sögu skáldsins eftir Jón. Var sú útgáfa að því leyti nýjung í íslenzkum bók- menntum, að þar var í fyrsta sinn beitt fræðimannlegum vinnubrögðum við kveðskap þjóðarinnar á síðari öldum, þótt lengi hefði það þótt sjálfsagt við útgáfu íslenzkra fornrita. „Eg skoða merk rit frá 16. og 17. öld alveg eins þess verð", sagði Jón í formála sínum fyrir Stefánskvæðum, „að við þau sé lögð rækt, eins og þó þau væru eldri . . ." Á sömu árum og hann vann að útgáfu þeirra reit hann ítarlegan „Þátt um Björn Jónsson annálaritara á Skarðsá", með skrá um ritstörf hans, þótt ekki birtist hann fyrr en í Tímariti Bókmennta- félagsins árið 1887; sýnir hann einnig, hvert fræðímannshugur Jóns Þorkels- sonar stefndi strax á háskólaárunum. Sótti hann þó námið, þrátt fyrir slík hjá- verk, af kappi, enda lauk hann meistaraprófi í norrænum fræðum í Kaup- mannahöfn sumarið 1886, eftir aðeins fjögurra ára háskólanám. Á næstu tveimur árum sökkti hann sér niður í íslenzkan kveðskap á 15. og 16. öld, sem þá má heita, að hafi verið fræðimönnum, ekki aðeins erlend- um, heldur og íslenzkum, algerlega ókunnugt land. Lauk þeim rannsóknum hans með miklu riti, skrifuðu á dönsku, „Om digtningen pá Island i det 15. og 16. árhundrede", sem hann varði við doktorspróf í Kaupmannahöfn og há- skólinn sæmdi hann doktorsnafnbót fyrir sumarið 1888. Þóttu það talsverð tíðindi, að riti um íslenzkar miðaldabókmenntir væri slíkur sómi sýndur át háskólanum í Kaupmannahöfn, sem til þess tíma hafði aldrei talið neinar íslenzkar bókmenntir háskólahæfar, nema fornritin. Fór Jón Þorkelsson í doktors-
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100

x

Andvari

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Andvari
https://timarit.is/publication/346

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.