Andvari

Árgangur

Andvari - 01.10.1960, Blaðsíða 82

Andvari - 01.10.1960, Blaðsíða 82
272 ÍJALDUR LINDAL sú rannsókn, sem þá var hafin, standi cnnþá yfir. Málið hefir á engan hátt reynzt einfalt viðureignar, og enn er óvíst, hvort öll kurl eru til grafar komin. Saltvinnsla erlendis. Til þess að hægt sé að gera sér ljósari hugmynd um möguleikana hér, er gott að hugleiða algengustu aðferðirnar er- lendis og síðan þær nánar, sem helzt má hafa til hliðsjónar. Mestur hluti saltsins er nú orðið unn- inn úr neðanjarðarsaldögum. Þessi lög stafa frá uppþornuðum sjó og urðu til á fyrri jarðtímabilum. Saltið í þessum fornu lögum er sums staðar unnið með venjulegum námugreftri, en annars staðar með því að skola því upp með vatni. Vinnsla salts með skolun fer fram á þann hátt, að boruð er hola niður í salt- Jagið. Niður um þessa holu er þrýst vatni, sem leysir upp saltið í viðkomandi jarð- lagi, og vatnið berst nær mettað salti til yfirborðsins. Slíkar borholur eru oft mjög djúpar. Ur þessum saltlegi er hreint salt unnið á þann hátt, að vatnið er látið gufa burtu. Við það myndar saltið kristalla, sem auð- veldlega má skilja frá. Hreinir saltkrist- allar eru glærir og teningslagaðir, þótt sum skilyrði geti valdið margs konar kristalþyrpingum. Stærð kristallanna er einnig háð myndunarskilyrðum, en með flestum saltvinnslutækjum er unnt að hafa vald á kristallastærðinni innan tak- marka, sem gerð tækjanna segir til um. Vatn það, sem hér þarf að ná burtu, nemur venjulega 3—4 kg á móti hverju kg af salti. Uppgufunin fer fram í lok- uðum kötlum, sem eru hitaðir með gufu. En til þess að spara orkuna er gufa sú, sem fæst frá vatninu í fyrsta katlinum, notið til þess að valda uppgufun við lægri þrýsting í þeim næsta, og svo koll af kolli. Oftast eru minnst fjórir katlar tengdir saman á þennan hátt. Þessi tæki kallast margþrepa eimar og geta þeir sparað gufu í hlutfalli við fjölda þessara eininga í röð. 1 stað 4—5 kg af gufu á móti hverju kg af salti þarf því ef til vill aðeins um eitt kg af gufu. Salt er einnig unnið úr söltum stöðu- vötnum og úr sjónum sjálfum. Yfirleitt eru þá notaðar aðferðir, sem byggjast á náttúrlegri uppgufun. Sums staðar í suð- lægum löndum er árstíðabundinn þurrka- tími, svo að uppgufun vatns verður til muna meiri en úrkoma. Þar má setja sjó í uppistöður við ströndina og láta náttúr- una síðan sjálfa um eiminguna. Þegar uppgufunin er orðin hæfilega mikil, er saltinu rakað upp. Og þrátt fyrir það, að sjórinn er mjög þunn saltupplausn, má vinna ódýrt salt með þessu móti. Mestur hluti þess salts, sem við Islend- ingar flytjum inn, er einmitt unnið á þennan hátt. Innlendar aðstæður. Það er síður en svo, að hér séu fyrir hendi venjulegar aðstæður til saltvinnslu. Við höfum engin saltlög falin í jörðu, né heldur góð veðurfarsleg uppgufunar- skilyrði fyrir sjó. En hvers vegna dettur okkur ennþá í hug, að saltvinnsla sé hér möguleg? Saltinnflutningur landsmanna hefir á undanförnum árum verið allmikill. Síðast- liðin 10 ár hafa þannig verið flutt inn 51.000 tonn árlega að meðaltali, enda þótt nokkrar sveiflur hafi verið á. Megin- hlutinn af þessu salti er notaður til fisk- söltunar, en hún fer að mestu fram á Suðvesturlandi, að Vestmannaeyjum með- töldum. Væri saltverksmiðja vel staðsett með tilliti til þessa markaðar, gæti dreif- ingarkostnaður væntanlega orðið lítill. Hins vegar er flutningskostnaður á salti frá útlöndum oftast tvisvar sinnum hærri en útflutningsverð frá viðkomandi landi, '
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100

x

Andvari

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Andvari
https://timarit.is/publication/346

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.