Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.06.1983, Blaðsíða 70

Tímarit Máls og menningar - 01.06.1983, Blaðsíða 70
Tímarit Máls og menningar En kakan ? Hver borðaði kökuna? Þessi sposka spurning kviknar gjarnan hjá krökkunum þegar þar er komið sögu að bæði Rauðhetta og amman hafa verið étnar. Eins og við munum fór Rauðhetta ekki tómhent til ömmu sinnar heldur með girnilega köku í farangrinum. I þeim gerðum sem hér um ræðir kemur ýmis álíka varningur í staðinn fyrir köku Perraults og smjörkrukku, s. s. „bætt brauð“ þar sem brauðdeigið er aukið sykri, smjöri og eggjum og bakað yst í ofninum um leið og matarbrauðið. Það kallast „pompe“ í Velay, „éporgne" í Nivernais og „fouace“ í Olpunum. Þessu kaffibrauði fylgir yfirleitt einhver mjólkurvara, rjómakrukka í Nivernais, héraðsost- urinn „tomrne" í Olpunum, „fromazean" í Velay. Stöku sinnum er þriðja sortin með, í Olpunum t. d. lítil krukka með hunangi eða tvö egg. I Indre eru gjafirnar rausnarlegastar: Un pain, un levain, un raisin et une pomme dans ton sein (Eitt brauð, einn gerbiti, eitt vínber og eitt epli í barm þinn) Alltaf er litla stúlkan látin færa ömmunni mat. Móðirin tekur til sendinguna: „Mamma hennar hafði bakað kökur“ og það er hún sem biður dótturina að fara með þær til ömmu sinnar. I Nivernais gerði „móðirin köku í hvert skipti sem hún bakaði og sagði við dóttur sína, þú skalt fara með kökuna til ömmu þinnar". I Hautes-Alpes er það verk litlu stúlkunnar að færa ömmu sinni kvöldmat en hún býr í Fonténil (öðru þorpi í sömu sókn). Erindi stúlkunnar er afar venjulegt og hversdagslegt, í þorpssamfélaginu eru krakkarnir yfirleitt látnir færa gamla fólkinu kvöldmatinn og bera aðrar matarsendingar milli húsa, svo sem hið „blessaða brauð“. I þessu ferli eru persónurnar því þrjár: sú sem gefur — sú sem flytur á milli — sú sem tekur við. Þar sem börnin annast flutningana ætti munstrið í okkar sögum að vera: sú sem tekur til matinn (gefur): móðirin; sú sem flytur (ber): litla stúlkan; sú sem tekur við (borðar): amman. En amman fær bara aldrei kvöldmatinn sinn, svo skrítið sem það er, hann dettur einhvern veginn úr sögunni og það er því með fullum rétti sem barnungarnir spyrja: „Hvert fór kakan? Hvað varð um smjörkrukkuna?“ Georges Dumézil hefur sett fram kenningu um uppruna sögunnar X 300
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124

x

Tímarit Máls og menningar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.