Úrval - 01.07.1970, Síða 81

Úrval - 01.07.1970, Síða 81
79 FRÚARKIRKJAN í PARÍS síðasti steinninn Vai* dreginn efst upp í norðurturninn árið 1245. Og breytingunum var svo stöðugt hald- ið áfram öld af öld, eftir því sem fegurðarsmekkur manna breyttist og kristin trú blómgaðist eða henni hnignaði á víxl. Um miðja 13. öld voru norður- og suðurþvergöng kirkjunnar reist. Og á stjórnarár- um Sankti Lúðvíks, sonarsonarson- ar Lúðvíks 7., var bætt við öðrum inngöngudyrum, hinni svokölluðu Rauðu hurð (Porte Rouge). Á fyrri hluta 18. aldar var sett gagnsætt gler í alla glugga í stað litaða glers- ins, að undanskildu rósrauðu gluggunum. Og í þau voru grafin þriggja blaða liljublóm. Og jafn- framt því var kirkjan hvítmáluð að innan í hólf og gólf. Á ríkis- stjórnarárum Lúðvíks 15. fannst kirkjufeðrunum, að miðdyrnar væru ekki nógu breiðar fyrir kon- unglegar hátíðaathafnir og ýmsar kirkjuhátíðir og trúarlegar athafn- ir. Og því voru þær breikkaðar ár- ið 1771, þótt það útheimti, að fagur steinútskurður væri jafnframt eyði- lagður. Frúarkirkjan fékk sína verstu út- reið á tímum írönsku stjórnarbylt- ingarinnar, þegar stytturnar, sem stóðu við dyrnar, voru rifnar niður af byltingarmönnum og „afhausað- ar“. Fimmtán þeirra fundust svo árið 1839, þegar borgaryfirvöldin létu grafa upp nokkur einkennileg landamæramerki í kolageymslu- porti á vinstri bakka Signu. Þar voru þær komnar, stytturnar frá 13. öld, þótt þær stæðu að vísu á „haus“. Nú standa þær ósköp um- komuleysislegar í norðurturninum. Múgurinn steypti líka öllum 28 styttunum af stöplum sínum, þar sem þær gnæfðu tíu feta háar uppi á Kóngasvölum, en þær teygja sig eftir framhliðinni, 60 fetum fyrir ofan gangstéttina. En eldmóði bylt- ingarmanna var þar beint í ranga átt. Þeir héldu, að þetta væru stytt- ur af Frakklandskonungum, en þar var reyndar um að ræða stjórnend- ur ísraels og Júdaríkis. Gotnesku hliðin framan við altarið voru rif- in upp og rimlarnir notaðir í spjót. Og allar kirkjuklukkurnar voru bræddar og málmurinn notaður í byssur og kúlur, að undanskildum þeim allra stærstu. Árið 1793 var svo komið niðurlægingu kirkjunn- ar, að í miðskipi hennar voru geysi- háir staflar af víntunnum og ráða- gerðir voru uppi um það að selja bygginguna. Ásigkomulag Frúar- kirkju var átakanlegt, þegar Napó- leon skilaði kirkjufeðrunum aftur þessari eign í aprílmánuði árið 1802. Þetta ásigkomulag hennar mátti ekki aðeins rekja til atferlis bylt- ingarmanna, heldur einnig til ára- tuga vanrækslu, er menn höfðu fyrirlitningu á gotneskri bygging- arlist og álitu hana villimannlega. Það væri vel hugsanlegt, að dóm- kirkjan væri ekki annað en grjót- haugur núna, ef lítill hópur lista- manna og rithöfunda hefði ekki vakið samvizku þjóðarinnar í þessu máli. Einn þeirra var rithöfundur- inn Victor Hugo, sem skrifaði hina vinsælu skáldsögu, „Frúarkirkjuna í París“, árið 1831. Annar var ung- ur arkitekt, Eugéne Viollet-le-Duc að nafni, sem hafði alveg sérstakan áhuga á gotneskri list.
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132

x

Úrval

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Úrval
https://timarit.is/publication/1841

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.