Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.06.2010, Síða 52

Tímarit Máls og menningar - 01.06.2010, Síða 52
Ú l f h i l d u r D a g s d ó t t i r 52 TMM 2010 · 2 kring. Vampýran með alla sína bannhelgi er því fullkomið viðfang unglingaásta í nútíma-rómönsu.27 En hvað með hryllinginn? Sem hrollvekja er sagnabálkurinn ekki til stórræðanna. Undir lok fyrstu bókarinnar dúkkar skyndilega upp óvin- veitt vampýra sem vill borða Bellu og upphefst nú mikill eltingaleikur og hasar. Þessi ógn er á engan hátt undirbyggð því fram að þessu hefur sagan snúist að mestu um tilhugalífið og það að uppgötva hina óvæntu krafta vampýranna, en fyrir utan að vera ægifagur er Edward bæði ofursterkur og hraðskreiður og les hugsanir. Þau forðast sólina, en ekki af því að hún steiki þau heldur af því að húð þeirra glóir í sólinni. Allt gerir þetta það að verkum að vampýrurnar virka guðdómlegar fremur en demónískar og því flækjast málin nokkuð þegar upp kemst um illar vampýrur – en þær búa yfir samskonar hæfileikum. Það er ekki fyrr en í síðustu bókinni sem reynt er aðeins að greiða úr þessu vandamáli með góðar og vondar vampýrur en tekst ekki sérlega vel, enda er síðasta bókin sú langsísta af þessum fjórum (fyrsta bókin fylgir fæst á hæla henni, númer tvö og þrjú eru læsilegastar). Ljósaskiptaserían er áhugavert dæmi um greinablöndun, þarsem óvættur úr hrollvekju er færð yfir í ástarsögu með þeim afleiðingum að ýmis konar togstreita myndast, sem á stundum kemur fram í gall- aðri uppbyggingu. Þetta verður enn áhugaverðara í samanburði við kvikmyndina Ljósaskipti, en þar er innkoma illu vampýranna betur undirbyggð og vægi hrollvekjunnar því meira. Ekki féll þetta þó endilega í kramið hjá aðdáendum sagnanna, sem álitu að verið væri að troða einhverjum hryllingi uppá ástarsöguna þeirra.28 Við megum ekki gleyma að fyrirbærið heitir ekki lengur hrollvekja heldur yfirnáttúruleg ástarsaga. Yfirnáttúrulegar ástir eru lykilatriðið í tveimur öðrum sagnabálkum, sem sömuleiðis njóta mikilla vinsælda, en það eru fyrrnefndar sögur um Vampíruskólann og Hús næturinnar.29 Í báðum þessum seríum er beinlínis gert útá vampýruskóla og því má segja að þessar bækur séu enn meira í anda Harry Potter en Ljósaskiptin. Vampíruskólinn segir aðallega frá tveimur unglingsstúlkum, Lise og Rose, önnur er vampýra en hin er hálf-vampýra og kallast slíkur kynblendingur ‘dhampyr’.30 Hálf-vampýrur nærast ekki á blóði en þær búa hinsvegar yfir styrk vampýrunnar og þjóna því aðallega því hlutverki að vera lífverðir þeirra, en vampýrurnar eru í stöðugri hættu vegna þriðju tegundarinnar, ‘strigoi’, sem eru illar vampýrur. Orðið ‘strigoi’ er austur-evrópskt að uppruna og vísar bæði til vampýru og norna, eða bara almennt til ill vætta, en meðan vampýrurnar í Vampíruskólabókunum nærast aðeins á blóði
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144

x

Tímarit Máls og menningar

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.