Árbók Hins íslenzka fornleifafélags

Árgangur

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags - 01.01.1971, Blaðsíða 111

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags - 01.01.1971, Blaðsíða 111
STAURSETNING 111 myndað allt ofan á kistulok, og heldur þá um leið ræðu eftir hinn látna, hafi hann verið um það beðinn. Annars les hann yfir gröfinni eða leiðinu lesningu þá, er handbókin - nú helgisiðabókin - tiltekur, og lætur syngja sálma eins og vanalega tíðkast. Svo er athöfninni lokið og helgisiðum kirkjunnar fullnægt með öllu. Hvers vegna finnst mönnum nú þessi greftrunaraðferð tæplega boðleg eða mega ekki eiga sér stað? Því er fljótsvarað. Af því, að þessi óvanalega jarðsetningaraðferð er í seinni tíð orðin mjög fátíð og jafnvel óþekkt, nema helzt á útkjálkum landsins, þar sem fyrir getur komið, að bráðnauðsynlegt sé að grípa til þessarar greftrunar- aðferðar, t. d. hafi hinn látni dáið úr mjög næmum og smitandi sjúk- dómi, svo að hinum eftirlifandi geti stafað hætta af - eða bara að mjög heitt sé í tíðinni. Annars verður það nákvæmlega hið sama frá kirkjunnar helgi- siðasjónarmiði að staursetja lík og að skíra barn skemmri skírn. Barnið er skírt skemmri skírn einkum sé það veikt eða eitthvað las- burða og eigi unnt að ná í prest til þess að það eigi deyi óskírt. Hinn látni er staursettur af sömu ástæðu, að eigi næst í prest, vegalengdar eða ófærðar eða annarra ástæðna vegna, til þess að hinn látni eigi smiti út frá sér með því að standa iengi uppi. Enginn hneykslast á skemmri skírn, af því að hún tíðkast mjög víða, einkum á útkjálkum, en mönnum finnst staursetning óvið- felldin, af því að hún tíðkast lítið eða alls ekki nema á útkjálkum. Annars skal ég leyfa mér í sambandi hér við að geta þess, að norðantil í Noregi, Svíaríki og Eússlandi tíðkast staursetning enn þann dag í dag og þykir oft sjálfsögð undir vissum kringumstæðum. Þegar ég fyrir 38 árum dvaldist í Chicago í Vesturheimi skýrði prestur einn þar í borginni mér frá því, að staursetning tíðkaðist mjög í nyrztu héruðum Norður-Ameríku. Það er því ekkert að furða sig á, þótt staursetning geti komið fyrir hér norður á Ströndum, eins og líka prófessor Einar Arnórs- son gerir ráð fyrir í kirkjurétti sínum. Hitt gegnir meiri furðu, að læknar eigi þegar fyrir löngu skuli hafa fyrirskipað staursetningu undir vissum kringumstæðum er eigi næst í prest. P. t. ísafirði, 12. okt. 1934. R. M. Jónsson." Við þessa skýru og greinargóðu frásögn sr. Magnúsar er raunar litlu að bæta. Svo virðist helzt sem prófastur hafi haft veður af þess- ari greftrunaraðferð og fundizt hún óeðlileg eða ósamrýmanleg at-
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148
Blaðsíða 149
Blaðsíða 150
Blaðsíða 151
Blaðsíða 152
Blaðsíða 153
Blaðsíða 154
Blaðsíða 155
Blaðsíða 156

x

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Árbók Hins íslenzka fornleifafélags
https://timarit.is/publication/97

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.