Andvari

Ukioqatigiit
Ataaseq assigiiaat ilaat

Andvari - 01.01.1980, Qupperneq 74

Andvari - 01.01.1980, Qupperneq 74
72 SVEINN SKORRI IIÖSKULDSSON ANDVAIU háðu lífsbaráttu sína í nýju og framandi umhverfi vestur á sléttum Ameríku. Menn biðu frétta af ættingjum og vinum er bárust í einkabréfum og blaðafregnum að vestan. Þessi áhugi á örlögum Vestur-Islendinga hafði þó einnig breiðari almenna skír- skotun. Meginflaumur Ameríkuferðanna féll sömu ár og íslenskt fólk var almennt að vakna til vitundar um rétt sinn og stöðu í samfélagi þjóða. Því var einatt litið á farnað Islendinga í fólksblöndu Vesturheims sem dæmi þess hversu þeir dygðu borið saman við aðra. Velgengni eða afrek íslenskra manna þar vestur í hafi þjóðanna - hvort heldur verklega hagnýt eða á sviði vísinda og lista - voru skoðuð sem sönnun eða a. m. k. vísbending þess að íslendingar væru líka menn með mönnum. „Góðar fréttir“ af löndum vestra voru þannig siðferðilegur stuðningur við meginstef þjóðernislegrar og menningarlegrar baráttu Islendinga á fyrstu áratug- um þessarar aldar sem fólst í því að stappa stálinu í sjálfsvitund þjóðarinnar - að menna hana, sýna henni og sanna að hún gæti staðið eigin fótum sakir sérstæðrar menningar og getu til að lifa mannsæmu lífi. Þetta íslenska mat á hlutskipti og högum landa vestan hafs féll öldungis í sama farveg og stefna Vestur-íslendinga í þjóðernis- og menningarmálum. Frá öndverðu var hinn rauði þráður hennar ofinn tveimur meginþáttum: Að reynast nýtir þegnar í sínum nýju heimkynnum og varðveita jafnframt sem best séríslensk menningareinkenni og arfleifð. Þennan tón slógu þegar oddvitar íslensku frumbyggjanna vestra eins og séra Jón Bjarnason og Einar Hjörleifsson Kvaran, og þeir strengir hafa jafnan hljómað síðan. Leyfist okkur nútímamönnum e. t. v. í framhaldi af þessu að spyrja þeirrar spurningar hvort örlög íslenskrar tungu, þjóðernis og erfða meðal íslendinga í Vesturheimi gefi nokkra vísbendingu um lífsmagn og gildi íslenskrar menningar á okkar dögum. I Vesturheimi voru íslendingar dæmigerður og fámennur „minnihlutahópur“ eins og nú er kallað. Er líklegt að tungu og sérstakri menningu smáþjóða muni í framtíð búin áþekk hætta af fjölþjóðlegum menningariðnaði stórvelda sem hugsan- lega verði dreift um víða veröld með tölvutækni og gervitunglum þeirra af viðlíka ágengni og landar vestra bjuggu við forðum af engilsaxnesku umhverfi sínu? II Mikilvægasti liðurinn í starfsemi Vestur-íslendinga til viðhalds íslenskri menn- ingu og þjóðerni hefur verið verndun tungu sinnar og rækt við bókmenntir sínar. í þeirri baráttu hefur útgáfa bóka, tímarita og blaða verið gildasti þátturinn. Utgáfustarfsemi Vestur-íslendinga hefur verið með ólíkindum mikil en verður ekki rakin hér,
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80
Qupperneq 81
Qupperneq 82
Qupperneq 83
Qupperneq 84
Qupperneq 85
Qupperneq 86
Qupperneq 87
Qupperneq 88
Qupperneq 89
Qupperneq 90
Qupperneq 91
Qupperneq 92
Qupperneq 93
Qupperneq 94
Qupperneq 95
Qupperneq 96
Qupperneq 97
Qupperneq 98
Qupperneq 99
Qupperneq 100
Qupperneq 101
Qupperneq 102
Qupperneq 103
Qupperneq 104
Qupperneq 105
Qupperneq 106
Qupperneq 107
Qupperneq 108
Qupperneq 109
Qupperneq 110
Qupperneq 111
Qupperneq 112
Qupperneq 113
Qupperneq 114
Qupperneq 115
Qupperneq 116
Qupperneq 117
Qupperneq 118
Qupperneq 119
Qupperneq 120
Qupperneq 121
Qupperneq 122
Qupperneq 123
Qupperneq 124
Qupperneq 125
Qupperneq 126
Qupperneq 127
Qupperneq 128
Qupperneq 129
Qupperneq 130
Qupperneq 131
Qupperneq 132
Qupperneq 133
Qupperneq 134
Qupperneq 135
Qupperneq 136
Qupperneq 137
Qupperneq 138
Qupperneq 139
Qupperneq 140
Qupperneq 141
Qupperneq 142
Qupperneq 143
Qupperneq 144
Qupperneq 145
Qupperneq 146
Qupperneq 147
Qupperneq 148

x

Andvari

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Andvari
https://timarit.is/publication/346

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.