Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.09.1985, Blaðsíða 23

Tímarit Máls og menningar - 01.09.1985, Blaðsíða 23
Kákánía ríkinu, og þarámeðal voru þjóðadeilur þær sem réttilega drógu til sín athygli Evrópu og núorðið eru mjög svo rangtúlkaðar. Þær voru svo heiftúðgar að ríkisvélin hikstaði og stöðvaðist alveg oft á ári, en þess á milli og meðan ríkið hvíldist fór ljómandi vel á með öllum og það var einsog ekkert hefði gerst. Enda hafði í rauninni ekkert gerst. Einungis hafði sú andúð hvers manns á viðleitni annarra og þrám — andúð sem okkur öllum er sameiginleg núorðið — snemma hafist í æðra veldi í ríki þessu og orðið þar að einskonar óskrifuðum siðareglum. Þetta hefði getað dregið langan slóða á eftir sér, hefðu ekki ótímabærar hamfarir bundið enda á þróunina. Því ekki var nóg að andúðin á samborgurunum væri orðin mönnum þar í blóð borin, heldur markaðist öll sjálfsvitund manna af tortryggni í eigin garð og um eigið hlutskipti. Breytni manna í ríki þessu var oft hin ástríðufyllsta og afleiðingarnar eftir því, en menn breyttu ætíð öðruvísi en þeir hugsuðu, eða hugsuðu öðruvísi en þeir breyttu. Þeir sem lítið þekktu til litu á þetta sem þokka eða jafnvel veikleika þess sem þeir töldu vera austurríska þjóðarlund. En það var rangt; og það er alltaf rangt að skýra fyrirbæri einhvers lands með lyndiseinkunn íbúa þess. Því hver íbúi lands hefur að minnstakosti níu lyndiseinkunnir: eina eftir starfi, eina eftir þjóð- erni, eina ríkisbundna, eina stéttbundna, eina landfræðilega, eina kynferðislega, eina meðvitaða, eina ómeðvitaða og svo eftilvill eina einkalega; hann sameinar þær allar í sér en þær leysa hann uppí parta, og eiginlega er hann ekki annað en lítil dæld sem þessar mörgu lækjarsytrur seytla í og svo aftur úr til þess að sameinast öðrum lækjum og fylla annan farveg. Þessvegna hefur sérhver jarðarbúi tíundu lyndiseinkunnina, og hún er ekki annað en óvirkt ímyndunarafl víddar sem ekki nýtist; hún heimilar mönnum allt nema eitt: að taka fullt mark á hinum lyndiseinkunnunum níu, atferli þeirra og örlögum; þeir geta með öðrum orðum ekki tekið mark á því sem ætti að veita lífi þeirra fyllingu. Þessi vídd, sem erfitt er að lýsa, það ber að viðurkenna, hefur annan lit og aðra lögun á ítalíu en Englandi, vegna þess að þau svið sem frá henni skiljast eru ólík að lit og lögun, og samt er þessi vídd alstaðar ein og söm: ósýnilegt tómarúm þarsem veruleikinn er einsog lítil kubba- borg sem ímyndunaraflið er fjarri. Að svo miklu leyti sem þetta getur nokkurntíma opinberast 285
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140

x

Tímarit Máls og menningar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.