Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.06.1965, Blaðsíða 108

Tímarit Máls og menningar - 01.06.1965, Blaðsíða 108
Tímarit Máls og menningar hefði orðið að bíða mörg ár enn sökum þess að nauðsynlegar undirstöðuútgáfur skortir. En bresti ekki áræði eða stórhug ætti ekki að vera til fyrirstöðu að þessum útgáfu- verkum — vísindalegum og alþýðlegum — yrði hrundið í framkvæmd. Mætti enginn misskilja þessi ummæli svo að ég vanþakki framtak útgáfufyrirtæk- isins sem hér á hlut að máli eða verk út- gefandans. Hér hefur aðeins verið notað tækifæri til að minna á verkefni sem of lengi hafa beðið. Bjarni Einarsson. P. s. Framar í tímaritinu er til gamans prentað fornkvæði sem varla er hægt að segja að hafi áður komið fyrir almennings sjónir, því að það er útgefið og prentað fyrsta sinni í fornkvæðasafni Jóns Helga- sonar, Islenzk fornkvæði I 22—24, sem mun því miður vera í fárra höndum. Kvæð- ið er í bók séra Gissurar Sveinssonar, en hcfur af ástæðum sem örðugt er að geta sér til um, verið hafnað í fornkvæðaútgáfu þeirra Jóns Sigurðssonar og Grundtvigs. Hér er farið eftir útgáfu Jóns Helgasonar, en stafsetningu breytt. B.E. Höf nndnr Orkneyinga sögn Nýtt bindi af Islenzkum jornritum þykir ávallt mikill viðburður, og Orkneyinga saga í vandaðri útgáfu Finnboga Guðmundsson- ar landsbókavarðar er engin undantekning.1 Ilartnær hálf öld er nú liðin síðan Sigurð- ur Nordal gaf út vísindalega útgáfu á sög- unni, en nú hefur loksins komið fram út- 1 Islenzk jornrit, XXXIV. bindi. Orkney- inga saga. Finnbogi Guðmundsson gaf út. Hið íslenzka fornritafélag 1965. CXLI+ 430 bls. gáfa, sem er hvorutveggja í senn: alþýðleg og þó fullkonilega fræðileg. Er því ærin ástæða til að árna Fornritafélaginu til heilla og þakka um leið Finnboga fyrir vel unnið starf. Við lestur hinnar nýju útgáfu er ýmis- legt, sem rifjast upp fyrir lesanda. Formáli er glóggur og ýtarlegur, enda er Finnbogi Guðmundsson góðvirkur fræðimaður og þó hugkvæmur. I ritgerð sinni hefur hann meðal annars komið fram með nýjar liug- myndir um höfund sögunnar, og eru þær tilefni þeirra hugleiðinga, sem hér fara á eftir. Fyrir allmörgum árum ritaði Einar Olaf- ur Sveinsson merka ritgerð um sagnaritun Oddaverja, og þar hélt hann íram þeirri skoðun, að Orkneyinga saga væri rituð á vegum þeirra. I ritgerð sinni rakti Einar Ólafur samband Islendinga og Orkneyinga á síðara hluta tólftu aldar og fyrra hluta hinnar þrettándu, og bendir hann þar á það merkilega fyrirbæri, hve mikil tengsl virð- ast hafa verið með Oddaverjum og Orkn- eyingum á þessu tímabili. Einar Ölafur minnir oss einnig á það, að seint á tólftu öld giftist norðlenzk kona, Guðný Þorvarðs- dóttir frá Hvassafelli í Eyjafirði, orkneysk- um manni af jarlaættum. Og nú hefur Finnbogi Guðmundsson tekið upp þann þráðinn. I stað þess að leggja áherzhi á samband Oddaverja og Orkneyinga hefur Finr.bogi tekið sér fyrir hendur að rök- styðja þá hugmynd sína, að föðurbróðir þessarar eyfirzku konu hafi ritað Orkney- inga sögu, eftir að hann komst i mægðir við Orkneyinga. Höfundur sá, sem Finnbogi Guðmunds- son heíur í huga, er mjög kunnur af forn- um heimildum. Hann hét Ingimundur Þor- geirsson og var prestur að mennt og starfi. en kunnastur er hann fyrir þá sök, að hann fóstraði Guðmund Arason biskup, sem var bróðursonur hans. I sjálfu sér þarf engum 98
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132

x

Tímarit Máls og menningar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.