Úrval - 01.11.1974, Síða 72

Úrval - 01.11.1974, Síða 72
70 ÚRVAL Mestur hluti íbúanna, jafnvel þeir, sem best voru menntaðir, lok- uðu augunurri og vildu ekki viður- kenna brjálæði harðstjórans — og vesaldóm Rússlands — vildu ekki viðurkenna að þetta væri jafn skelfilegt og það var í raun og veru. En Alexander „sá í gegnum Stalín“, eins og einn rússneskur rithöfundur hefur orðað það, meðan hann var ennbá slánalegur unglingur með beinabera handleggirra langt fram úr slitinni skyrtunni. Eins og næstum allir rússneskir unglingar, sem höfðu hugsjón, dáð- ist hann að Lenin, föður byltingar- innar, og fyrsta leiðtoga kommún istaflokksins. En andúð hans á eftir komanda Lenins, hinum grimma og grófgerða Stalín, jókst stöðugt. Hann hafði viðurstyggð á hinni „skefjalausu og’ hástemmdu dýrkun á einum mar.ni, alltaf þessum eina manni“. Og hann setti sér það mark að sanna og skýra örlög Rússlands á 20. öld. Hann ætlaði að skrifa sagnaröð, þar sem sagt væri frá hruni gamla keisaraveldisins í Rúss- landi og fæðingu nýrrar sovétreglu í ringulreið og vesaldómi heims- styrjaldarinnar, byltingarinnar og b j rgarastríðsins. Og ein aðalpersónan í sagnabálk- inum átti að vera ungur liðsforingi í stórskotaliði í fyrri heimsstyrj- öldinni — eins og Isai Solshenitsin. Þetta var risavaxin fyrirætlun, sem hefði vaxið hverjum þroskuðum rithöfundi í augum, þótt hann hefði haft tök á víðtækum rannsóknar- gögnum. Fyrir óþekktan skólastrák í sveitaþorpi, má kallast furðulegt, að slík hugmynd skyldi geta orðið til. En skapgerð Alexanders, vilja- styrkur hans og trú á sjálfan sig, allt betta var að fullu mótað. Hann hóf mjög nákvæma rannsókn á tiltæk- um sögugögnum. Auðvitað lét hann ekki uppskátt ura fyrirætlanir sínar. Ástandið var í rauninni svo slæmt, að Alexander og móðir hans höfðu orðið að grafa hin þrjú heiðursmerki föður hans, „ssm í bernsku minni voru álitin sönnun um hættulegan glæp“, ein- faidlega vegna þess, að það var kelsarastjórnin sem hafði látið þau í té. Þótt kaldhæðnislegt megi virðast, var honum vegna frábærrar frammi stöðu í miðskóla veittur einn af fyrstu Stalínsstyrkjunum við Rostov háskóla. Þar reyndist. bókmennta- námið, sem hann þráði, ófáanlegt, svo að hann sneri sér að eðlis- og staírðfræði, sem „reyndust auðveld viðfangs". Jafnhliða lagði hann stund á tungumál og bókmenntir í formi bréfaskóla frá hinni virtu Stoínun fyrir heimspeki, bókmennt- ir og málvísindi í Moskvu. I frí- tímanum lagði hann stund á þýsku, las meistara sígildrar og evrópskrar heimspeki og tók þátt í áhugamanna leikhúsi. Með ströngum sjálfsaga tóiist honum að ná góðum árangri i öllu þessu. Á sama tíma safnaðist vinahópur um þennan sterka persónuleika. Einn þeirra var Nikolai Vitkevits. Þeir félagarnir höfðu eytt sumar- leyfunum til að kanna landið á reið- hjólum og árabát. Þessir tveir áttu margt sameiginlegt heimspekilega séð og áttu trúnað hvors annars. Annar vinur var Natalja Resitov-
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132

x

Úrval

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Úrval
https://timarit.is/publication/1841

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.