Andvari

Volume

Andvari - 01.01.1994, Page 26

Andvari - 01.01.1994, Page 26
24 DAVÍÐ ODDSSON ANDVARI einmitt þá sem Gunnar Thoroddsen steig skref, sem var upphaf að langri vegferð illdeilna innan flokksins. Gunnar varð síðar einn mesti örlagavaldur í lífi Geirs og samvinna þeirra, togstreita, barátta og átök eiga enga hliðstæðu í stjórnmálum áranna eftir stríð hér á landi. Um annan verður aldrei skrifað svo vit sé í, án þess að hinn sé fyrir- ferðarmikill, og enn hefur tíminn ekki gefist til að taka þessa pólit- ísku dramatík út af sagnfræðilegri sanngirni. Tilfinningar eru enn heitar og nokkra áratugi enn þarf til að kæla þær áður en dómar verði af sæmilegu hlutleysi upp kveðnir. Sveinn Björnsson, forseti íslands, féll frá 25. janúar 1952, og hófust þá strax umræður um það, hver skyldi verða eftirmaður hans. Rétt er að hafa í huga, að forsetaembættið var enn ungt og í mótun og stjórnmálaforingjum þótti ljóst að embættið kynni að hafa verulega pólitíska þýðingu. Utanþingsstjórnin og ýmsar aðrar athafnir hins látna forseta þóttu hnykkja á þessu. Forsetar íslands hafa síðar smám saman leitast við að draga úr stjórnskipulegum áhrifum emb- ættisins og fremur lagt áherslu á það einkenni þess, að sameina þjóð- ina um eitt embætti utan og ofan við dægurþras. Þegar Sveinn lést var samsteypustjórn Framsóknarflokks og Sjálfstæðisflokks undir forsæti Steingríms Steinþórssonar við völd. Steingrímur var nánast einungis táknrænn forsætisráðherra, en áhrifaþætti forsætisráðherra- embættisins var í raun skipt á milli Hermanns Jónassonar og Olafs Thors. Þessir forystumenn, sem voru ótvíræðir foringjar flokka sinna, töldu eðlilegt, að stjórnarflokkarnir styddu saman einhvern einn frambjóðanda. Einnig var vitað, að Ásgeir Ásgeirsson, sem þá var þingmaður Alþýðuflokksins, hefði hug á forsetastöðunni. Það flækti óneitanlega málið, að Gunnar Thoroddsen, þáverandi borgar- stjóri í Reykjavík og einn áhrifamesti forystumaður Sjálfstæðis- flokksins, var tengdasonur Ásgeirs Ásgeirssonar. Eftir talsvert þóf komu Hermann og Ólafur sér saman um að fá í framboð séra Bjarna Jónsson vígslubiskup, sem var ákveðinn sjálfstæðismaður, og lét hann til leiðast, eftir miklar fortölur, að gefa kost á sér í forsetakjöri. Var stuðningur við framboð séra Bjarna samþykktur á flokksráðs- fundi Sjálfstæðisflokksins 9. maí 1952 með 36 atkvæðum gegn 4. Gunnar Thoroddsen og nokkrir stuðningsmenn hans voru andvígir því að binda hendur flokksmanna í forsetakjörinu. Beitti Gunnar sér síðan af alefli fyrir tengdaföður sinn, Ásgeir, í kosningabaráttunni, sem síðari tíma mönnum þykir eðlilegt, en gekk þvert á hugmyndir
Page 1
Page 2
Page 3
Page 4
Page 5
Page 6
Page 7
Page 8
Page 9
Page 10
Page 11
Page 12
Page 13
Page 14
Page 15
Page 16
Page 17
Page 18
Page 19
Page 20
Page 21
Page 22
Page 23
Page 24
Page 25
Page 26
Page 27
Page 28
Page 29
Page 30
Page 31
Page 32
Page 33
Page 34
Page 35
Page 36
Page 37
Page 38
Page 39
Page 40
Page 41
Page 42
Page 43
Page 44
Page 45
Page 46
Page 47
Page 48
Page 49
Page 50
Page 51
Page 52
Page 53
Page 54
Page 55
Page 56
Page 57
Page 58
Page 59
Page 60
Page 61
Page 62
Page 63
Page 64
Page 65
Page 66
Page 67
Page 68
Page 69
Page 70
Page 71
Page 72
Page 73
Page 74
Page 75
Page 76
Page 77
Page 78
Page 79
Page 80
Page 81
Page 82
Page 83
Page 84
Page 85
Page 86
Page 87
Page 88
Page 89
Page 90
Page 91
Page 92
Page 93
Page 94
Page 95
Page 96
Page 97
Page 98
Page 99
Page 100
Page 101
Page 102
Page 103
Page 104
Page 105
Page 106
Page 107
Page 108
Page 109
Page 110
Page 111
Page 112
Page 113
Page 114
Page 115
Page 116
Page 117
Page 118
Page 119
Page 120
Page 121
Page 122
Page 123
Page 124
Page 125
Page 126
Page 127
Page 128
Page 129
Page 130
Page 131
Page 132
Page 133
Page 134
Page 135
Page 136
Page 137
Page 138
Page 139
Page 140
Page 141
Page 142
Page 143
Page 144
Page 145
Page 146
Page 147
Page 148
Page 149
Page 150
Page 151
Page 152
Page 153
Page 154
Page 155
Page 156
Page 157
Page 158
Page 159
Page 160

x

Andvari

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Andvari
https://timarit.is/publication/346

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.