Skírnir

Árgangur

Skírnir - 01.09.2004, Síða 51

Skírnir - 01.09.2004, Síða 51
hann um að við fang list ar inn ar geti ým ist ver ið eft ir lík ing nátt úr - unn ar eða óhlut kennd lýs ing innri geð brigða. Hann tel ur að hin innri sýn birt ist ásamt hin um ytri til efn um á mynd flet in um, en verði þó að vera í sam ræmi við lög mál hans, þar sem lit ur, lína og form mynda sér stak an heim sem bygg ist á eig in innra lög máli sem hann kall ar „innri nauð syn“. Jón tal ar um að miklu skipti að „ná spennu í form ið“, það sem hann kall ar „dyna mik“ mynd ar inn ar, „þessi kraft ur henn ar, að mað ur eins og skynj ar það með öll um lík ama sín um að eitt hvað ger ist í lit um, lín um og form um á myn- d flet in um“ (83). Jón ger ir skarp an grein ar mun á milli mynd ar inn - ar á mynd flet in um og þess sem hann kall ar al hliða form nátt úr - unn ar. En þótt mynd flöt ur inn sé mik il væg ur er hann ekki allt. Í fyrsta lagi kem ur hin hug læga sköp un ar þörf mál ar ans eða innri sýn hans. Í öðru lagi hin hlut læga skýr ing ar þörf, eins og Jón kall - ar það. „Lands lag ið, sem vakti mál ar ann, heimt ar sitt, að sér séu gerð full skil. Sú innri kennd reyn ir að taka á sig mynd þess, sem fyr ir aug un bar“ (83). Í þriðja lagi kem ur „þörf hinn ar rök réttu, lög bundnu fram sögu á þeim tak mark aða mynd fleti“. Sam an eiga þess ir þrír þætt ir, hinn hug lægi, hinn hlut lægi og hinn form ræni, að mynda eina heild í mál verk inu eigi lista verk ið að vera gott. Mæli kvarð inn á það er hin fyrr nefnda innri nauð syn, sem Jón kall ar óskráð og óskil grein an legt lög mál sem seg ir okk ur að ein- mitt svona eigi verk ið að vera. Lista stefn ur sam tím ans sam svara svo hin um þrem ur þátt um að mati Jóns, og sem dæmi má nefna að ex pressjón ism inn legg ur áherslu á hið hug læga, nat úr al ism inn á hið hlut læga og kúbism inn á hið form ræna. Eins og sjá má af þess um stutta sam an burði er það mjög mis - mun andi hvaða gildi lista menn irn ir leggja áherslu á og telja að skipti máli fyr ir list sköp un sína. Hjá Helga er fyr ir mynd in í for - grunn in um, mynd list in er fígúra tíf og hlut verk henn ar að sýna fyr ir mynd ina jafn framt því að vekja feg urð ar til finn ingu og lyfta and an um hjá áhorf and an um. List in er þá í eðli sínu eft ir lík ing nát- t úr unn ar. Hjá Krist ínu koma lista mað ur inn sjálf ur og til finn ing ar hans í stað fyr ir mynd ar inn ar og list in er í eðli sínu tján ing til finn - inga. Hjá Þor valdi er það mynd flöt ur inn, eig in leiki lit anna en um - fram allt nið ur skip an hans, þ.e.a.s. form ið, sem er kjarni mynd list - „skuggsjá sköpunarverksins“ 335skírnir
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144
Síða 145
Síða 146
Síða 147
Síða 148
Síða 149
Síða 150
Síða 151
Síða 152
Síða 153
Síða 154
Síða 155
Síða 156
Síða 157
Síða 158
Síða 159
Síða 160
Síða 161
Síða 162
Síða 163
Síða 164
Síða 165
Síða 166
Síða 167
Síða 168
Síða 169
Síða 170
Síða 171
Síða 172
Síða 173
Síða 174
Síða 175
Síða 176
Síða 177
Síða 178
Síða 179
Síða 180
Síða 181
Síða 182
Síða 183
Síða 184
Síða 185
Síða 186
Síða 187
Síða 188
Síða 189
Síða 190
Síða 191
Síða 192
Síða 193
Síða 194
Síða 195
Síða 196
Síða 197
Síða 198
Síða 199
Síða 200
Síða 201
Síða 202
Síða 203
Síða 204
Síða 205
Síða 206
Síða 207
Síða 208
Síða 209
Síða 210
Síða 211
Síða 212

x

Skírnir

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Skírnir
https://timarit.is/publication/59

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.