Hugur - 01.01.2007, Blaðsíða 120

Hugur - 01.01.2007, Blaðsíða 120
118 Giorgio Agamben gagnrýni Schmitts á hina frjálslyndu hugmynd um réttarríki telur lögspekin franska að sérhvert undantekningarástand sé tilbúningur er þykist heyra undir lög og rétt. Benjamin endurmótar andstæðuna þarna á milli í þeim tilgangi að snúa henni gegn Schmitt: þegar möguleikinn á undantekningarástandi, þar sem undantekn- ingin og viðmiðið eru aðskilin í tíma og rúmi, er orðinn að engu hefur undan- tekningarástandið sem við búum við, ástandið þar sem við getum ekki lengur greint regluna, komist í framkvæmd. I þessu tilviki hverfa öll tilbúin tengsl á milli reglunnar og laganna: Það er aðeins til svæði lögleysunnar þar sem hreint ofbeldi án lagalegra klæða ríkir. Nú verður okkur kleift að skilja rökræðuna á milli Schmitts og Benjamins. Ágreiningurinn á sér stað á þessu svæði lögleysunnar og Schmitt verður að halda í tengsl þess við lögin hvað sem það kostar, en Benjam- in verður á hinn bóginn að frelsa það undan sambandinu. Það sem hér er í húfi er sambandið á milli ofbeldis og laga, það er, staða ofbeldis sem leynilegs teikns fyrir pólitískar aðgerðir. Deilan [/ogomachia] um lögleysuna virðist vera jafn mikilvæg vestrænum stjórnmálum og „barátta risanna um veruna" sem hefur auðkennt vestræna frumspeki. Hreint ofbeldi sem hið pólitíska hverfist um svarar til hreinnar veru sem frumspekin hverfist um; hin veru-guðfræðilega stjórnlist sem leitast við að innlima hreina veru í kerfi logos-'ms svarar til stjórnlistar undan- tekningarinnar sem verður að tryggja tengslin á milli ofbeldis og laga. Það er engu líkara en lögin og logos-'mn þurfi á löglausu eða „óröklegu" svæði frestunar- innar að halda til að geta myndað tengsl við lífið. Hin formgerðarbundna nálægð laga og lögleysu, hreins ofbeldis og undantekn- ingarástands á sér einnig ranghverfu, eins og oft er raunin. Sagnfræðingar, þjóð- fræðingar og sérfræðingar í þjóðháttum þekkja vel til lögleysuhátíða eins og Sat- urnalia Rómverja, hrynæðisins [charivari] og karnivalsins á miðöldum, sem fresta og snúa á haus lagalegum og félagslegum tengslum er einkenna venjulegt ástand. Húsbændur verða að þjónum, menn klæða sig upp og hegða sér eins og dýr, illir siðir og glæpir sem undir venjulegum kringumstæðum er lagt bann við eru nú skyndilega leyfð. Karl Meuli var fyrstur til að undirstrika sambandið á milli þess- ara lögleysuhátíða og tilfella þar sem lögunum er frestað og einkenna ákveðnar fornar stofnanir er lúta að hegningum. Við þessar aðstæður, eins og þegar iustitium ríkir, er hægt að drepa mann án þess að þurfa að fara fyrir dóm, eyðileggja hús mannsins og hirða eigur hans. Því fer fjarri að óregla karnivalsins og ofsafengin eyðilegging hrynæðisins endurskapi goðsögulega fortíð; öllu heldur raungera þau raunverulegt, sögulegt upplausnarástand. Hið óræða samband laga og lögleysu er þar með dregið fram í dagsljósið: undantekningarástandinu er umbreytt í hömlu- lausa hátíð þar sem menn láta skína í hreint ofbeldi og njóta þess í algjöru frelsi. Pólitískt kerfi Vesturlanda lítur því út fyrir að vera tvöfalt stjórnkerfi sem varð til í díalektík á milli tveggja misleitra og, að því er virðist, andstæðra hluta; nomos og lögleysu, lagalegs réttar og hreins ofbeldis, laga og lífsforma sem undantekn- ingarástandinu er ætlað að tryggja að blómstri. Svo lengi sem þessir hlutir eru aðskildir virkar díalektíkin á milli þeirra, en þegar þeir hneigjast til gagnkvæmrar óvissu og renna saman í einstakt vald með tvær hliðar, þegar undantekningin
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148
Blaðsíða 149
Blaðsíða 150
Blaðsíða 151
Blaðsíða 152
Blaðsíða 153
Blaðsíða 154
Blaðsíða 155
Blaðsíða 156
Blaðsíða 157
Blaðsíða 158
Blaðsíða 159
Blaðsíða 160
Blaðsíða 161
Blaðsíða 162
Blaðsíða 163
Blaðsíða 164
Blaðsíða 165
Blaðsíða 166
Blaðsíða 167
Blaðsíða 168
Blaðsíða 169
Blaðsíða 170
Blaðsíða 171
Blaðsíða 172
Blaðsíða 173
Blaðsíða 174
Blaðsíða 175
Blaðsíða 176
Blaðsíða 177
Blaðsíða 178
Blaðsíða 179
Blaðsíða 180
Blaðsíða 181
Blaðsíða 182
Blaðsíða 183
Blaðsíða 184
Blaðsíða 185
Blaðsíða 186
Blaðsíða 187
Blaðsíða 188
Blaðsíða 189
Blaðsíða 190
Blaðsíða 191
Blaðsíða 192
Blaðsíða 193
Blaðsíða 194
Blaðsíða 195
Blaðsíða 196
Blaðsíða 197
Blaðsíða 198
Blaðsíða 199
Blaðsíða 200
Blaðsíða 201
Blaðsíða 202
Blaðsíða 203
Blaðsíða 204
Blaðsíða 205
Blaðsíða 206
Blaðsíða 207
Blaðsíða 208
Blaðsíða 209
Blaðsíða 210
Blaðsíða 211
Blaðsíða 212
Blaðsíða 213
Blaðsíða 214
Blaðsíða 215
Blaðsíða 216
Blaðsíða 217
Blaðsíða 218
Blaðsíða 219
Blaðsíða 220
Blaðsíða 221
Blaðsíða 222
Blaðsíða 223
Blaðsíða 224
Blaðsíða 225
Blaðsíða 226
Blaðsíða 227
Blaðsíða 228

x

Hugur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Hugur
https://timarit.is/publication/603

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.