Andvari

Árgangur

Andvari - 01.01.1979, Blaðsíða 102

Andvari - 01.01.1979, Blaðsíða 102
FINNBOGI GUÐMUNDSSON: Gamansemi Snorra Sturlusonar I þáttum þeim, er hér fara á eftir, verður brugðið upp ýmsum dæmum um gamansemi Snorra Sturlusonar, byrjað á dæmum úr Eddu, þá tekið til við Egils sögu og loks endað á Heimskringlu. Stundum eru dæmi tekin til samanburðar úr fleiri en einu þessara verka. Snorri segir svo í formá'la Eddu, að menn skildu það í öndverðu, „at al'lir hlutir væri smíðaðir ór nökkuru efni", og sannast það vissulega á verkum hans. Hann hefur dregið saman margvíslegt efni og unnið úr því, stundum fylgt heimildum sínum allnáið, en þó oftar breytt og þá tíðast til batnaðar. Eins og öll stórskáld stelur hann frækilega, en verður ekki sóttur til saka fyrir það, því að hann setur iengstum snillimark sitt <á það. Gildir um hann það, sem Dryden sagði fyrrum um Ben Jonson: „Það sem héti stuldur hjá öðrum skáldum, kallast yfirburðir einir, þegar hann á í hlut." Er þess þá og að gæta, að á dögum Snorra háfa menn eflaust farið frjálslegar með verk annarra en síðar hefur þótt hlýða, og sýnir þó sagan af Auðuni illskælda og Stolinstefju hans, að höggva mátti svo nærri, að til þess væri tekið og í minn- um haft. I dæmunum um gamansemi Snorra er einungis stundum kannað, úr hvaða efniviði hann hefur unnið, þar eð þungt yrði í vöfum að rekja það út í æsar hverju sinni. Góð saga, þótt aðfengin sé, lýsir sögumanni engu að síður, smekk hans og tilfinningu fyrir því, hvað frásagnarvert er, aðalatriðið, að sagan versni ekki í meðförunum, heldur batni, svo sem oftast er um þær frá- sagnir, sem Snorri hefur frá öðrum. Svo er fyrir að þakka, að í ýmsum heim- ildum, sem vitað er, að Snorri hefur stuðzt við og enn eru varðveittar, finn- ast frábærar sögur, sem hann héfur sleppt. En sögur þær, sem hann hefur samið og e'kki verða nú raktar til annarra, eru svo margar og snjallar — og sumar svo glögglega með hans merki brenndar —, að þær skipa honum í fremstu röð ritsnillinga jafnt að fornu sem nýju. Þess skal að lokum getið, að sumt efni í þáttunum hér á eftir héfur birzt áður, en flýtur nú á prent aftur, s\?o að dæmi verði tekin úr öllum verkum Snorra. Eg á þar við rit mitt Gamansemi Egluhöfundar, gjafabók Almenna bókafélagsins í desember 1967, og ritgerðina um gamansemi Snorra í Ólafs
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148

x

Andvari

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Andvari
https://timarit.is/publication/346

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.