Andvari

Árgangur

Andvari - 01.01.1979, Blaðsíða 90

Andvari - 01.01.1979, Blaðsíða 90
ÁRNI KRISTJÁNSSON minnsta kosti að verða að veruleika. „Bayreuth" átti eftir að koma til sögunnar, með tuttugu ríkismarka aðgangseyri, með kóngum og keisurum, alþjóða pen- ingamúgi og andstyggilegum Wagner-skriffinnum á áhorfendabekkjum, með brösk- urum og húsnæðisokrurum um allan bæ og íburðarmiklum veizlum og garð- samkvæmum, þar sem skotið var flugeldum í hinni hreint ekki „Wahn-", þ. e. villu- eða vímu-, né vammi-firrtu „Villa Wahnfried". Það var fjarstæðan í reynd og raun: die arrivierte Utopie, - og Nietzsche flýði!" Já, Nietzsche, hinn mikli fylgis- og forvígismaður Wagners, sem daginn fyrir frumsýninguna sagði, að hér, þ. e. í Bayreuth, „myndum við á morgun meðtaka sakramentið fyrir orrustuna", - flýði af hólmi, og lézt hneykslaður á „hinum ídealistísku lygum og slævingu samvizkunnar", sem hann nefndi svo, - og sneri baki við Wagner. Verra átti eftir að koma síðar. Á dögum „þriðja ríkisins" lá við sjálft, að Hitler kæmi óorði á Wagner og Bayreuth með því að stíga í væng- inn við frú Winifred, drottna yfir leikhúsinu og eigna sér ýmsar af skoðunum og rómantískum firrum Wagners, sem hann taldi sér og flokk sínum hentilegar, ekki sízt hetju- og náttúrudýrkun hans og andspyrnu við „siðakúgun sívilísasjónar- innar", sem Wagner kallaði svo. „Meistarasöngvararnir" var eftirlætissöngleikur Hitlers, og mun óbeit Wagners á „völsku hjómi og völskum hégóma" og sá þjóð- rembingur, sem í þessu snjalla verki leynist, hafa verið mjög að skapi „foringjans". Hinsvegar er vandséð, hvað kærleiksboðskapur „Hringsins" gat átt skylt við ver- aldargirnd og valdastreitu nasista. En það er gömul saga, að enginn er óhultur fyrir annars falsi, allra sízt umbótamenn og siðapostular. Veldi Hitlers fórst í eldi eins og hinn spillti heimur í verki Wagners, - en Bayreuth blífur! Ég átti þess kost, sumarið 1968, að koma til Bayreuth og sjá „Niflungahring" Wagners í fyrsta sinn á ævinni, allt verkið í heild og á sínum rétta stað. Þessi ferð mín var engri annarri lík, sem ég hefi farið um dagana, því að þetta var engin venjuleg reisa, heldur mín fyrsta „suðurganga", ef svo má segja. Eg fór þangað til þess að drekka „hinn hreina mjöð Baugregins", þ. e. Wagners, og fann angan hans þegar fyrir vitum mér, því að allt gott, sem við eigum í vændum, gerir boð á undan sér. Hugur minn var sem í álögum, og er ég sveif á „Gullfaxa" ofar skýjum undir síglaðri sól með Völsungasögu á knjánum, fannst mér ég vera á leið inn í hinn eldforna heim goðsagnarinnar, mýtunnar, og sá allt í birtu hennar. Árnar, sem blikuðu gullroðnar undir okkur í sólskininu og greina mátti úr skýja- rofum, vöktu drauma um hina gullfrægu Rín, en lestin, sem ég síðar ók í frá Niirnberg til Bayreuth - þangað kemst enginn fljúgandi - tók á sig líki ormsins Fáfnis, er hún skreið í hlykkjum út í náttmyrkrið, fnæsandi og veinandi. Þessi víma rann fyrst af mér, þegar ég stóð á tröppum járnbrautarstöðvarinnar í Bayreuth og beið eftir bíl til að aka mér til gistihússms „Haus Weihenstephan", þar sem ég taldi mér náttstað vísan. Þar varð ég samt að hírast í baðherbergí hótelsins fyrstu nóttina, þar eð öll herbergi voru setin af ferðalöngum. En til Bayreuth var ég kom- inn! - Eg reyndi að hagræða mér á beði við hlið baðkersins og sofnaði um síðir, úr- vinda, eftir hina löngu dagleið utan af fslandi. Daginn eftir skoðaði ég borgina. Bayreuth er myndarleg borg; hún á margar merkilegar minjar og er tignar- legri en ætla hefði mátt um ekki stærri borg. íbúar eru þar færri en í Reykjavík.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148

x

Andvari

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Andvari
https://timarit.is/publication/346

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.