Uppeldi og menntun - 01.01.1997, Blaðsíða 92

SKAPAR ÆFINGIN MEISTARANN?
Það var ekki fyrr en rétt í lok æfingakennslunnar að hún fékk að reyna að kenna
svolítið eftir eigin höfði og fannst þá að til þess skorti hana bæði áræðni og tækni.
Hún hefði viljað fá fleiri tækifæri til að prófa sig áfram og meiri hvatningu frá
æfingakennaranum til að vinna meira sjálfstætt. Ingu fannst hún vera eins og gestur
í æfingakennslunni og þurfa að hegða sér sem slíkur, en mestu vonbrigðin voru að
hún fékk ekki þjálfun í þeim kennsluaðferðum sem hún vildi þjálfast í. Ingu fannst
þó æfingakennslan skila sér betri þekkingu á nemendum.
SAMANTEKT
Ýmsir fræðimenn, þar á meðal Kagan (1992), telja að auka þurfi þann tíma sem
kennaranemar eru á vettvangi. Reynsla kennaranemanna, sem hér hefur verið lýst,
bendir til þess að það sé ekki einhlítt. Nemarnir kenndu í tvær vikur í nóvember á
unglingastigi. Svo virðist sem það tímabil hafi helst þjónað því hlutverki að vekja
athygli þeirra og áhuga á nemendum. Kennaranemarnir höfðu ekki fengið neina
kennslu í kennslufræði tungumála og virtist ganga illa að tengja almenna kennslu-
fræði við kennslu í grein sinni. Ýmsar rannsóknir benda til (sjá t.d. Marso og Pigge
1989) að öll athygli kennaranema beinist í fyrstu að því að lifa af í kennslustofunni
en Alda, Elín, og Inga virtust hafa mestar áhyggjur af skorti sínum á kennslufræði-
legri þekkingu og hvernig þær ættu að miðla kennslugreininni. Hugsanleg skýring
getur verið að við Háskóla Islands fer fram kennaramenntun þar sem sérgreina-
kennsla er í brennidepli og því þurfi að taka sérstaklega tillit til þess við tilhögun
námsins. Það virðist þurfa að tengja betur almenna kennslufræði og kennslufræði
greina í skipulagi námsins, bæði með tilliti til þess hvenær þessi námskeið eru
kennd, það er að segja að kennsla í þeim hefjist á sama tíma og einnig þarf að tengja
betur inntak þeirra.
Seinna æfingakennslutímabilið var í sjöunda mánuði af hinu níu mánaða námi.
Nemarnir höfði lokið öllum verklegum námskeiðum og almennri kennslufræði.
Þeir höfðu lagt stund á kennslufræði greinarinnar fimm tíma á viku í tvo mánuði.
Því hefði seinna æfingakennslutímabilið átt að geta orðið hápunktur námsins þar
sem nemar fengju tækifæri til að sýna þá kennslufræðilegu þekkingu sem þeir
höfðu tileinkað sér í náminu. Engu að síður varð reynsla þeirra af æfingakennsl-
unni mjög misjöfn sem helgaðist meðal annars af því hversu ólíkur bakgrunnur
nemanna var og þar af leiðandi væntingar þeirra, hversu misjöfn hæfni þeirra var
og hversu ólíka leiðsögn þeir fengu.
Þrátt fyrir mismunandi bakgrunn voru allir nemarnir, sem hér greinir frá, að
leita sér að fyrirmynd þótt sú leit væri ekki með sama sniði. Alda vildi fá að sjá
kennara sem kenndi í samræmi við hennar persónulegu hugmyndafræði svo að
hún gæti séð hvernig mætti útfæra hana í kennslunni. Þetta skýrir hin sáru von-
brigði hennar bæði í skólaheimsóknum og í áheyrn hjá æfingakennurum sínum.
Elín leitaði að fyrirmynd svo hún gæti farið og kennt eins, einhverjum til að herma
eftir. Inga virtist í fyrstu ekki vera í neinni slíkri leit að fyrirmynd en þegar á
hólminn var komið virðist ljóst að óánægja hennar með æfingakennarana var meðal
annars sprottin af því að hún sá ekki í þeim neinar fyrirmyndir.
90