Tímarit Máls og menningar - 01.06.1996, Blaðsíða 99
sem fólkið hefur fundið upp til að verja sig með, færir það í enn rammgerðari
fjötra og það í orðsins fyllstu merkingu í sýningu La Fura dels Baus. Eina
leiðin til varnar er að stilla sér upp berstrípaður frammi fyrir sögunni og
uppruna sínum, eins og spámenn gamla testamentisins kröfðust þess að
fólkið stillti sér upp nakið fyrir augliti Guðs, í allegórískri merkingu auðvit-
að.
Æ já, manni verður óneitanlega hugsað til lukkulega villimannsins hans
Roussau og þess hvort þessi rómantíska heimssýn er hugsanlegt svar nútíma-
mannsins við þeim vandamálum sem blasa við í lok 20. aldarinnar, þegar
draumurinn um að sigrast á náttúrunni virðist vera að breytast í hálfgerða
mengunarmartröð, ekki aðeins umhverfismengun, heldur líka hugarfars eða
myndmengun, þar sem sífellt verður erfiðara að greina milli veruleika og
sýnar, þess sem maður fær miðlað og þess sem maður hefur sjálfur upplifað
og hugsað. Og það er ekki síst hvernig La Fura dels Baus notar tæknina, til
að sýna hversu varasöm hún getur verið, sem gerir M.T.M. að áhugaverðri
sýningu. Tökumaðurinn fylgist sífellt með, án þess þó að grípa nokkurntíma
inní, en þær myndir og þær upplýsingar, hvort heldur það eru nú tilbúnar
dagblaðaúrklippur um eitthvað sem gerst hefur í salnum eða annað, sem
birtist á sýningartjaldinu, stangast oft á tíðum á við það sem maður hefur
séð eða telur sig hafa séð, því á endanum er maður alls ekki viss hverju maður
á að trúa eða hvað maður hefur eiginlega séð og upplifað í allri þessari kaótík
af músík, hávaða, kössum, leikurum, myndum og fólksþvögu sem maður er
að hrekjast fram og til baka í. Og einhverntíma hefur maður fengið nóg,
þegar þessi eilífa hringrás uppbyggingar og niðurrifs er farin að verða
endurtekningu sem maður sér fyrir. Ekki ósvipað mynd af manni sem birtist
alltaf öðru hvoru á sýningartjaldinu, þar sem hann stendur nakinn og yfir
hann hellast sjónvarpstruflanir sem þurrka smám saman út stærri og stærri
hluta myndarinnar, þar til hann, eða öllu heldur myndin af honum, hverfur
í sjónvarpstruflunum í lok sýningarinnar. Kvöldið endar eins og það byrjaði,
þar sem rýmið er eins og diskótek með psychadelískum myndum á sýning-
artjaldinu.
Og maður gengur út í nóttina og Tiergarten, hálfuppgefinn í öllum
skynfærum og hugsar með sér „ekki svo slæmt, alls ekki svo slæmf‘, vitandi
fyrir víst að sennilega er þetta í síðasta sinn sem maður fer í Tempodrom, að
valdið mun innan skamms halda endurinnreið sína í þennan gamla veiði-
garð Prússakonunga og hrekja fólkið sem heldur þar til á heitum sumardög-
um burt. En Sigursúlan mun áfram standa bísperrt í garðinum miðjum, með
engil á toppnum sem heldur á sigurkransi í annarri hendi en spjóti í hinni.
Tákn hins endursameinaða valds Þýskalands.
TMM 1996:2
97