Skírnir - 01.09.1987, Page 205
SKÍRNIR
RITDÓMAR
411
frá Hamri væri illa til fundið að taka upp líkingu skáldsins sjálfs og kalla
þau „haglkorn“. Þau eru meira í ætt við óræðan galdur, eins og nafn bókar-
innar gefur líka til kynna; í senn galdur skriðunnar eða urðarinnar, sem
jarðbúinn glímir við á vegferð sinni um lífið, og galdur fortíðarinnar, ör-
laganornarinnar Urðar. Um leið kynnumst við í ljóðum Þorsteins galdri
orðanna, þeim „seið“ sem hann yrkir um í samnefndu ljóði (bls. 34):
Hugleiðum orð
og eina mosakló
ásamt þrautinni mestu og þýngstu
og af oss mun vaxa
undur nýtt í lundi
hóti fyrr
en gátusmiðurinn guðar.
Þessi seiður hlýtur að skera úr um gildi ljóðanna fyrir nútíð og framtíð.
Og við þurfum í rauninni ekki að gera annað en lesa „Seið“ Þorsteins að
nýju til að sannfærast um töframáttinn sem mál skáldsins býr yfir.
Urðargaldur Þorsteins frá Hamri er tvímælalaust einhver allra besta
ljóðabók skáldsins, og raunar ein besta ljóðabók sem út hefur komið á síð-
ustu árum. Hér er í senn glímt af festu við ljóðformið, tungumálið og
spurningar sem hverjum manni eru áleitnar. Því ætti hún að vera kærkomin
öllum þeim sem sækjast eftir góðum bókmenntum. Og ytra útlit bókarinn-
ar, kápa og aðrar myndskreytingar, unnar af Guðrúnu Svövu Svavarsdótt-
ur, ættu ekki að fæla neinn frá því að taka bókina sér í hönd. Hér er óvenju
vel til alls vandað.
Þórir Óskarsson
Matthías Viðar Sæmundsson
ÁST OG ÚTLEGÐ
Form og hugmyndafræði í íslenskri sagnagerð 1850-1920.
Studia Islandica 44, Bókaútgáfa Menningarsjóðs 1986.
Þórir Óskarsson
UNDARLEG TÁKN Á TÍMANS BÁRUM
Ljóð og fagurfræði Benedikts Gröndals.
Studia Islandica 45, Bókaútgáfa Menningarsjóðs 1987.
I.
Þrátt fyrir ævagamla bókmenntahefð er fjölhliða bókmenntafræði í nú-
tíma skilningi þess hugtaks, tiltölulega ung fræðigrein á Islandi og óhætt að
segja að hún hafi fyrst tekið verulegan fjörkipp á allra síðustu áratugum.