Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.09.1988, Blaðsíða 55

Tímarit Máls og menningar - 01.09.1988, Blaðsíða 55
Aldrei gerði Kristur sálu Þórelfi, vorri móður . . . Ijóst geldingartáknmál; með spjóti sínu lamar hún Þormóð, blindar hann og sendir hann aftur til baka til frumbemskunnar. Allan þennan vetur nær- ist Þormóður á ungbarnafæði, volgri mjólk og auðmeltum mat. Þetta er tímabil fullt af innri skelfingu, ferðalag um lönd geðveikinnar. I textanum segir svo: Þormóður mátti þá eigi ljós líta, þótti honum eingi birta svo dauf að eigi mundi ríða sér að fullu; hann þoldi og eigi að heyra kykvendis rödd, þóttist þaraf ærast mundu; . . .Húsfreya veik eigi frá rekkju hans á nótt né degi. Um dögum sat hún í myrkri á rekkjustokki hans og snöri snældu sinni sem hljóðast. Hann mátti eigi af sér bera laungum nema hún spenti hann örmum, líkt og barni ángurfullu. (147) Þetta tímabil er mállaust, Þormóður getur hvorki talað né ort. Þegar Þor- geir bjargar honum um vorið lætur hann menn sína drepa kæpu og Þor- móð drekka heitt selsblóðið og „Gleymast skáldinu allir kvenmenn á þeirri stundu er hann drakk selinn . . ." (149) Þetta táknræna móðurmorð fær Þormóð að sjálfsögðu ekki til að gleyma neinu. Löngu síðar segir hann við Kolbrúnu að öll hin sólríku sumur með Þórdísi hafi hann látið ferja sig út á Snæfjallaströnd til að leita „ . . . hins kalda fjarðar undir hinum myrkum björgum þar sem eg hafða eingst sundur og saman sjúkur í örmum þér á skammdegisnóttum."(353) Kolbrún ríkir yfir undirdjúpum eða hvötum Þormóðs og í örmum henn- ar er fólgið bæði loforð og hótun, ástin og óhugnaðurinn. Þormóður myndar í raun aldrei samband fullþroska manns við Kolbrúnu, hann gefur sig henni á vald, umbreytir henni í móður og sér í barn, mállaust, ofurselt, ósjálfráða.6 í örmum Kolbrúnar reynir Þormóður að endurlifa fyrsta ástar- samband kornabarnsins við móðurina en það er ekki hægt. Þegar augu hans opnast fyrir því er ekkert eftir annað en óhugnaðurinn: Einn morgun bregður hann augum sundur í belki þeirra húsfreyu, og sér ferlíki nokkurt við hlið sér meira og þrútnara en eingi önnur skepna sú er þó hefur náð konu líki; og þykir honum í svefnrofum sem hann hafi farið villur á ófæru og refilstigu, og eingi braut liggi framar til manna, og því síður kon- únga, en skip brunnin að baki honum. Leitar nú hugur hans af heljarbarmi í fjarlæga staði þá sem konúngar búa mönnum frægð; og verður honum að orði þá er hann rís upp: Hvað skal Ólafur konúngur mæla við skáld sín í dag? (358) Það sem Þormóður Bessason sér í hvílunni við hlið sér er skepna, dýr - ekki manneskja. Ótta hans, þann helvítisbarm sem hann stendur á, höfum við séð áður hjá fóstbróður hans, Þorgeiri, í rekkju ekkjunnar í Normandí. 309
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140

x

Tímarit Máls og menningar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.