Saga


Saga - 1961, Page 155

Saga - 1961, Page 155
TRÚ Á HRJÓSTURVÍDD OG ÚTILEGUMENN 329 afrétt þá verið firnavíð,1) en ekki hefur góðsveitum á láglendi fækkað síðan til muna. Fleira en landrýrðin sjálf jók á hirðingjahneigðina. Fram til 1900 gátu jarðabætur og húsabætur ekki fært eigendum auð, sem gengi til ttiargra næstu kynslóða. Það var ein af orsökum þess, að rækt til óðals var fágæt, en bóndinn jafnan auðfenginn til að skipta á jarðnæði, ef hann sá sér hag í skiptum. Enn síður þekktist festa við átthaga meðal hjúa og lausafólks. Konur sem karlar tíðkuðu víða að ráða sig til vistar í fjarlægar sveitir eða fylgja þangað prestum, sem höfðu brauðaskipti, og vertíðarsókn vestur um land og suður hafði í för með sér mikla fólksflutninga, er tóku til allra fjölmennra byggða á landinu. 1 afskekktum byggðum og snjóþungum olli fjárfellir mest flutningum. Gagnstætt þeim mótblæstri, sem algengur var í sveitum á Norður- löndum, gegn því að nokkur veldi sér maka úr fjarlægu byggðarlagi, hefur það frelsi sjaldan verið illa tekið hér- lendis og annar millisveitarígur sjaldan enzt margar kyn- slóðir í nokkrum stað. Þetta er sambærilegt við vitnis- burði ættfræðinnar um einkennilega víðfeðmar sættir á söguöld, Sturlungaöld og siðskiptaöld, svo að víða þar, sem ættir höfðu borizt banaspjót á um hríð, tókust fljótt á eftir margfaldar mægðir milli andstæðingaættanna. Göfuglyndi væri alls ónóg skýring svo tíðra dæma, sem stangast á við reynslu í öðrum blóðhefndalöndum Evrópu. egnskyldu- og landsháttaskýringar þarf á sáttgirninni, og félagsfræðingur gæti tengt skýringuna við það sérstig irðingjamenningar, sem hér var. Af hirðingjaþjóðarein- ennum má sjá með íslendingum söguljóðakunnáttu og ttmnnlega sagnalist umfram aðrar norrænar þjóðir. Tung- Ur akuryrkjuþjóða hafa hvarvetna skipzt í mállýzkur, en með reikunarþjóðum blandast og eyðast mállýzkur jafn- 1) Sigurður Þórarinsson: Ársrit Skógræktarfélags íslands 17—54. — Þorleifur Einarsson: Pollenanalytische Unter- SUC un&en zur . . . Klimageschichte Islands, Köln 1961, bls. 35.
Page 1
Page 2
Page 3
Page 4
Page 5
Page 6
Page 7
Page 8
Page 9
Page 10
Page 11
Page 12
Page 13
Page 14
Page 15
Page 16
Page 17
Page 18
Page 19
Page 20
Page 21
Page 22
Page 23
Page 24
Page 25
Page 26
Page 27
Page 28
Page 29
Page 30
Page 31
Page 32
Page 33
Page 34
Page 35
Page 36
Page 37
Page 38
Page 39
Page 40
Page 41
Page 42
Page 43
Page 44
Page 45
Page 46
Page 47
Page 48
Page 49
Page 50
Page 51
Page 52
Page 53
Page 54
Page 55
Page 56
Page 57
Page 58
Page 59
Page 60
Page 61
Page 62
Page 63
Page 64
Page 65
Page 66
Page 67
Page 68
Page 69
Page 70
Page 71
Page 72
Page 73
Page 74
Page 75
Page 76
Page 77
Page 78
Page 79
Page 80
Page 81
Page 82
Page 83
Page 84
Page 85
Page 86
Page 87
Page 88
Page 89
Page 90
Page 91
Page 92
Page 93
Page 94
Page 95
Page 96
Page 97
Page 98
Page 99
Page 100
Page 101
Page 102
Page 103
Page 104
Page 105
Page 106
Page 107
Page 108
Page 109
Page 110
Page 111
Page 112
Page 113
Page 114
Page 115
Page 116
Page 117
Page 118
Page 119
Page 120
Page 121
Page 122
Page 123
Page 124
Page 125
Page 126
Page 127
Page 128
Page 129
Page 130
Page 131
Page 132
Page 133
Page 134
Page 135
Page 136
Page 137
Page 138
Page 139
Page 140
Page 141
Page 142
Page 143
Page 144
Page 145
Page 146
Page 147
Page 148
Page 149
Page 150
Page 151
Page 152
Page 153
Page 154
Page 155
Page 156
Page 157
Page 158
Page 159
Page 160
Page 161
Page 162
Page 163
Page 164
Page 165
Page 166
Page 167
Page 168
Page 169
Page 170

x

Saga

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Saga
https://timarit.is/publication/775

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.