Hugur - 01.01.1988, Blaðsíða 101

Hugur - 01.01.1988, Blaðsíða 101
HUGUR______________________________________GUNNAR HARÐARSON Marsilio Ficino og fleiri. Sennilega hefur hann fyrst og fremst verið að hugsa um sálarfræðina. Strax í Perícula in Saxonem var hann byrjaður að fást við þetta efni. Þriðji kaflinn hefur, ef marka má Historíca narratio, haft að geyma efni sem kemur heim og saman við það sem vitað er úr öðrum heimildum um hugmyndir Brynjólfs um þessa bók og hefur meðal annars fjallað að einhverju leyti um goðafræði Islendinga hinna fornu. Andstæðir menningarheimar Samspil menningarheimanna tveggja á rithöfundarferli og í starfi Brynjólfs átti sér því ekki aðeins stað á sviði máls, heldur líka mennta og menningar. Eins og sagt var hér í upphafi byggðist öll menntun Brynjólfs á hinum lataeska, lærða heimi, en hún gerði honum kleift að öðlast skilning á hinum íslenska menningarheimi. En þetta þýddi að honum varð ljóst það djúp sem var á milli ekki bara danskra kunningja hans úr hópi menntamanna, heldur líka samtímamanna hans íslenskra og hinnar fornu íslensku menningar. Þannig stóð hann frammi fyrir tvöfaldri hindrun: annars vegar milli latínumennta og norrænnar menningar, hins vegar milli forníslenskrar menn- ingar og samtúna síns á íslandi. Og einmitt þess vegna þurfti að gefa fornritin út, prenta þau. Ekki var nóg að varðveita gömul handrit, því að of fáir kunnu að lesa þau. Hins vegar höfðu Danir allt of litla þekkingu á íslensku máli og þurftu á íslend- ingum að halda til að þýða fyrir sig. Þess vegna átti það að vera „per columnellas", latína og þjóðtunga hlið við hlið, til þess að gagnast bæði lærðum og þeim sem gátu ekki lesið latínu, og á þennan hátt yrðu ritin tekin inn í báða menningarheimana. En þó að það væri þannig mikið sem mælti gegn einingu þessara tveggja menningarheima, hins latneska og hins nor- ræna, þá var Brynjólfur sennilega sannfærður um að ef málið væri skoðað í heild ættu þeir þó nokkuð sameiginlegt. Þessu til stuðnings hafði hann tvö sjónarmið, eitt heimspekilegt, eitt sögulegt. í skýringarritinu yfir Ramus kemur fram að Brynj- ólfur sem nýplatónisti lítur svo á að allir hlutir séu komnir frá hinu Eina, og beri með sér svip einingarinnar, ekki þrátt fyrir að þeir séu margir, heldur einmitt í margbreytileik sínum, því að ekki sé til eitt hugtak án annars, engin margbreytoi án ein- 99
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132

x

Hugur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Hugur
https://timarit.is/publication/603

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.