Hugur - 01.01.1988, Blaðsíða 38

Hugur - 01.01.1988, Blaðsíða 38
VERUFRÆÐI_____________________________________________________HUGUR Nú kann það að vera rétt að hlutir séu misraunverulegir; að til dæmis efnishlutir hafi meiri tilvist en skuggar og eigi meira tilkall til að teljast með frumeiningum veruleikans; eða að sjór- inn sé raunverulegri en öldurnar á honum og ég sjálfur sé til í ríkara mæli en til dæmis hugrenningar mínar og skynjanir.9 En með þessu er alls ekki sagt að öldur, skuggar og skynjanir séu ekki til heldur aðeins að þessir hlutir séu ekki á meðal frum- eininga veruleikans eða ekki eins mikið til og sumt annað. En flestir nútímaheimspekingar eru lítið gefnir fyrir að tala um að hlutir séu mismikið til. Flestir þeirra vildu fremur segja að hlutir séu annað hvort til í fyllsta skilningi eða alls ekki og að það sé ekkert þar á milli. Þeir sem telja að skuggar séu ekki til mundu sjálfsagt flestir segja að þeir séu alls ekki til og rökstyðja þá fullyrðingu með því að það sé hægt að gera tæm- andi grein fyrir því sem skuggatrúarmenn vilja tjá með skuggatali sínu, með því að gefa öðrum hlutum (til dæmis veggjum) einkunnir (eins og til dæmis „að vera skyggður"). Við getum sagt að heimspekingar sem ekki líta svo á að til séu skuggar vilji útrýma skuggum úr nafnlið og lauma þeim inn í sagnlið.10 Þannig vilja þeir ekki segja: i.Það er skuggi á veggnum heldurþessístað: ii.Veggurinn er skyggður í sjálfum sér, heldur séu entia per alio. Annars staðar heldur hann því fram að þessir hlutir séu alls ekki til svo líkast til telur hann að entia per alio eigi sér ekki raunverulega tilvist. 9 Ég held að það sé gagnlegt til skilnings á greinarmun sníkjuhluta (sjá athugasemd 8 og hluta sem eiga sér æðri tilvist, að hafa í huga að sníkjudýr eins og skuggar, öldur og skynreyndir eiga það sameiginlegt að geta hætt að vera til (án þess að verða eitthvað annað). Þetta gerir þau hálf óraunveruleg; þau koma og fara og eru einhvern veginn ekki búin til úr neinu og verða ekki að neinu. Vegna þessa tel ég ekkert því til fyrirstöðu að greina þau frá hlutum sem eru fastari fyrir og segja að tilvist þeirra sé megurri og ómerkilegri. En ég sé engar skynsamlega ástæðu til þess að halda því fram að þau séu ekki til. Þau eru til sem sníkjuhlutir eða entia per alio. ™ Hér hef ég fengið orðin „nafnliður" og „sagnliður" að láni hjá málfræð- ingum. 36
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132

x

Hugur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Hugur
https://timarit.is/publication/603

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.