Hugur - 01.01.1988, Qupperneq 112

Hugur - 01.01.1988, Qupperneq 112
HEIMURINN EINS OG HANN ER HUGUR um hið gefna og hafa látið svo lítið að orða ágreiningsefnið upp á nýtt og tala nú um „gninneiningar“ (ground-elements) og „frumskýrslur“ (protocol-sentences).5 En með einum eða öðrum hætti er mikið um það talað að komast niður á hinar upprunalegu og ómenguðu eindir sem öll þekking er sett saman úr. Það gefur til kynna að þekkingaröflun sé vinnsla á hráefni yfir í fullbúna vöru; og skilningur á þekkingu er því talinn krefjast þess að við komumst að raun um nákvæmlega hvert þetta hráefni er. Fyrirfram virðist þetta vera ofureinfalt. Carnap vildi að grunneiningamar í kerfi sínu í Aufbau væru sem næst því að vera frumforsendur allrar þekkingar.6 Til þess að komast að þeim segir hann að við verðum að hreinsa venjulega reynslu af öllum niðurstöðum hvers konar greiningar á því sem við í upphafi verðum fyrir. Þetta þýðir að þurrkaður er út allur skilsmunur gerður eftir rúmi eða eiginleikum, svo að ein- ingamar í kerfinu em stórir kekkir, sem hver um sig hefur að geyma alla reynslu manns á tilteknu augnabliki. En þetta jafn- gildir því að fella reynsluna í tilbúna tímaröð og Camap virðist telja að það sem er í raun og vem gefið samanstandi ekki af þessum stóru kekkjum, heldur af einum samfelldum straumi. En ef þessi leið er farin að hinu gefna er þar með gert ráð fyrir því að þekkingar verði einungis aflað með sundurgrein- ingu (analysis). Aðrir heimspekingar líta fremur svo á að hennar sé einungis aflað með samantekt (synthesis) og að hið gefna sé mergð öragna sem við verðum að fella saman til þess að öðlast þekkingu. Enn aðrir hugsuðir telja að báðar þessar skoðanir gangi of langt, og að heimurinn sé gefinn í kunnug- legum, meðalstómm bitum sem séu bæði greindir að og tengd- ir saman. í skoðunum á hinu gefna birtast þannig afbrigði af fmmspekilegri heildarhyggju, eindahyggju og fjölhyggjum 5 Lykilhugtak (Aufbau (sjá næstu neðanmálsgrein). í næstu efnisgrein gefurGoodman fullnægjandi skýringu á hugtakinu íþessu samhengi. 6 Maðurinn er Rudolf Camap (1891-1970), þýskur heimspekingur sem fluttist til Bandaríkjanna á nasistatímanum og starfaði þar. Einn helsti málsvari rökfræðilegrar raunhyggju 20. aldar. Verkið er Derlogische Aufbau der Welt (Meiner: Berlin, 1928) og er það fyrsta meginrit hans. 110
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80
Qupperneq 81
Qupperneq 82
Qupperneq 83
Qupperneq 84
Qupperneq 85
Qupperneq 86
Qupperneq 87
Qupperneq 88
Qupperneq 89
Qupperneq 90
Qupperneq 91
Qupperneq 92
Qupperneq 93
Qupperneq 94
Qupperneq 95
Qupperneq 96
Qupperneq 97
Qupperneq 98
Qupperneq 99
Qupperneq 100
Qupperneq 101
Qupperneq 102
Qupperneq 103
Qupperneq 104
Qupperneq 105
Qupperneq 106
Qupperneq 107
Qupperneq 108
Qupperneq 109
Qupperneq 110
Qupperneq 111
Qupperneq 112
Qupperneq 113
Qupperneq 114
Qupperneq 115
Qupperneq 116
Qupperneq 117
Qupperneq 118
Qupperneq 119
Qupperneq 120
Qupperneq 121
Qupperneq 122
Qupperneq 123
Qupperneq 124
Qupperneq 125
Qupperneq 126
Qupperneq 127
Qupperneq 128
Qupperneq 129
Qupperneq 130
Qupperneq 131
Qupperneq 132

x

Hugur

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Hugur
https://timarit.is/publication/603

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.