Eimreiðin


Eimreiðin - 01.10.1930, Side 133

Eimreiðin - 01.10.1930, Side 133
EIMREIÐIN RITSJÁ 437 Vilk eigi goB geyja, grey þykkir mér Freyja, °S Ieggur hann þannig út: Barking gods I disesteem, and a bitch I Freyja deem. Qegn þessari skýringu mælir orðið „goðgá". Bæði Ari og Kristni saga kveða svo að orði, að Hjalti hafi orðið sekur fjörbaugsmaður um goögá. Hann varð auðvitað sekur um sína athöfn og ekki goðsins eða goðanna. Qoðgá var athöfn Hjalta og getur ekki merkt annað en guðlösfun (sbr. orð Kristni sögu: ok guðlöstuðu þá sumir mjök). Hinsvegar hefur mér aldrei fundist þessi kviðlingur torskilinn eða sundurleitur. Ég hef altaf sk'lið hann svona: Ég vil ekki lasta goð, Freyja er grey (en ekki goð). Með öðrum orðum: Hjalti telur sig ekki guðlasta, þó að hann kalli Freyju grey, því að hún sé ekki í sannleika goð. Má hér minna á það, sem stendur í Gylfaginningu, þar sem rætt er um Vmi: Þá inælti Gang- leri: Hvernig óxu ættir þaðan eða skapaðisk svá, at fleiri menn urðu, e^a trúi þér þann guð, er nú sagðir þú frá? Þá svarar Jafnhárr: Fyrir en9an mun játum vér hann guð; hann var illr ok allir hans ættmenn. En þetta atriði er smávægilegt. Yfirleitt virðist útgáfan prýðilega úr Qarði gerð, og á útgefandinn þakkir fyrir. Hefur hann nú í 20 ár unnið h'ð þarfasta verk með Islandica-safni sínu. Guðmunduv Kamban: SKÁLHOLT. I. Jómfrú Ragnheiður. Reykjavík 1930. (ísafoldarprentsmiðja). Það er mikill ábyrgðarhluti fyrir guði og mönnum að rita „sögulega" slíáldsögu. Löngu liðnir menn eiga, eða að minsta kosti ættu að eiga, re*t á sér, engu síður en lifandi menn, nema fremur sé, þar sem þeir 9eta sjaldnast risið upp og leiðrétt það, sem skáldiö kann að hafa rang- hsrmt um þá eða misskilið í fari þeirra. Um leið og nöfn tiltekinna '"anna, æfiatriði þeirra, stund og staður eru tekin í uppistöðu skáldsög- Unnar, virðist sú skylda lögð á herðar höfundinum, að hann fari rétt 'neð það, sem heimildir votta um persónur og atvik, og geri sér um 'vorugi aðrar hugmyndir en þær, er leiða má með nokkurum Iíkum af Þeim gögnum, sem fyrir eru. Þessar kröfur verða enn brýnni, þegar ,eksið er Upp söguefni, sem mikið rúm hefur skipað í huga þjóðarinnar, en menn gert sér að meira eða minna leyti rangar hugmyndir um. Verk- e^n' söguskáldsins verður þá engu síður en sagnfræðingsins að gjörskoða a"ar heimildir, vega þær og meta og koma í skynsamlega heild því, sem sj þeim verður ráðið. Þó verður altaf sá munur á sagnfræðingnum og * a'd'nu, að skáldinu er heimilt að yrkja í eyðurnar, alt það sem ekki emur ; bága við heimildir, en þarf þó til að gera lesandanum persón- 'lrnar innlífar og skiljanlegar. . ^2 minnist á þetta fyrir þá sök, að ég hygg fá skáld hafa lagt meira Sl9 til að fullnægja þessum skyldum en Guðmundur Kamban, er hann ° sér fyrir hendur að rita „Skálholt". Hann hefur um nokkur ár af
Side 1
Side 2
Side 3
Side 4
Side 5
Side 6
Side 7
Side 8
Side 9
Side 10
Side 11
Side 12
Side 13
Side 14
Side 15
Side 16
Side 17
Side 18
Side 19
Side 20
Side 21
Side 22
Side 23
Side 24
Side 25
Side 26
Side 27
Side 28
Side 29
Side 30
Side 31
Side 32
Side 33
Side 34
Side 35
Side 36
Side 37
Side 38
Side 39
Side 40
Side 41
Side 42
Side 43
Side 44
Side 45
Side 46
Side 47
Side 48
Side 49
Side 50
Side 51
Side 52
Side 53
Side 54
Side 55
Side 56
Side 57
Side 58
Side 59
Side 60
Side 61
Side 62
Side 63
Side 64
Side 65
Side 66
Side 67
Side 68
Side 69
Side 70
Side 71
Side 72
Side 73
Side 74
Side 75
Side 76
Side 77
Side 78
Side 79
Side 80
Side 81
Side 82
Side 83
Side 84
Side 85
Side 86
Side 87
Side 88
Side 89
Side 90
Side 91
Side 92
Side 93
Side 94
Side 95
Side 96
Side 97
Side 98
Side 99
Side 100
Side 101
Side 102
Side 103
Side 104
Side 105
Side 106
Side 107
Side 108
Side 109
Side 110
Side 111
Side 112
Side 113
Side 114
Side 115
Side 116
Side 117
Side 118
Side 119
Side 120
Side 121
Side 122
Side 123
Side 124
Side 125
Side 126
Side 127
Side 128
Side 129
Side 130
Side 131
Side 132
Side 133
Side 134
Side 135
Side 136
Side 137
Side 138
Side 139
Side 140
Side 141
Side 142
Side 143
Side 144

x

Eimreiðin

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Eimreiðin
https://timarit.is/publication/229

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.