Uppeldi og menntun - 16.02.2007, Blaðsíða 146

Uppeldi og menntun - 16.02.2007, Blaðsíða 146
146 ÞRÓUN TEXTAGERÐAR FRÁ M IÐBERNSKU T I L FU L LORÐ INSÁRA Hver þátttakandi var síðan beðinn um að semja fjóra texta: 1. Frásögn af atviki úr eigin lífi sem kom upp í hugann við að horfa á myndbandið. 1 a) Í mæltu máli. 1 b) Ritaða frásögn af sama atburði. 2. Álitsgerð (?expository?) ? eða almenna umfjöllun um vandamál af því tagi sem frá- sögnin fjallaði um. 2 a) Í mæltu máli. 2 b) Ritaða umfjöllun um sama. Helmingur hvers aldurshóps (jöfn kynjaskipting) fékk fyrirmæli um að framkvæma verkefnin í þessari röð. Hinn helmingurinn var beðinn um ritmálsútgáfu textanna (b) á undan þeirri munnlegu (a) í báðum hlutum. Stutt hlé var gert eftir frásagnarhlutann og þátttakendum boðin hressing. Jafnframt var spurningalisti um lestrarvenjur, net- notkun og tungumálaþekkingu lagður fyrir þrjá yngstu hópana og fylltur út af rann- sóknarmanni. Sami rannsóknarmaður sá um alla gagnasöfnun í hverjum aldurshópi. Munnlegu textarnir voru teknir upp á stafrænt hljóðupptökutæki og síðan tölvu- skráðir frá orði til orðs. Ritmálstextana skráðu þátttakendur í elstu hópunum þremur á tölvu beint inn í textaforritið Scriptlog (Strömqvist og Karlsson 2002) en yngstu þátt- takendurnir handskrifuðu sína texta og þeir voru síðan tölvuskráðir óbreyttir. Greining gagna og úrvinnsla Íslensku rannsóknargögnin voru alls 319 textar (einn ritaði textinn úr hópi 8. bekk- inga reyndist ónothæfur). Hverjum texta var skipt upp í setningar þar sem setning inniheldur eina sögn í persónuhætti. Þegar búið var að skipta textunum eftir þessari viðmiðun reyndist heildarfjöldi setninga rúmlega 13.500. Gögnin gefa tilefni til margs konar greiningar, bæði eigindlegrar og megindlegrar. Að þessu sinni verður fjallað um lyklun og megindlega greiningu á eftirfarandi atriðum: ? Lengd textanna í orðum og setningum talið. ? Setningar; lengd þeirra og tegundir. Útbúið var lyklunarkerfi fyrir setningartegundir og hver setning lykluð samkvæmt því. Gerður var greinarmunur á aðalsetningum og aukasetningum5 í samræmi við hefðbundnar lýsingar í málfræðibókum (sjá t.d. Höskuld Þráinsson, 1995) og á und- irflokkum í hvorum flokki fyrir sig. Að þessu sinni verður fjallað um eftirfarandi teg- undir: 1. Aðalsetningar (AÐ) 2. Aukasetningar (AU) og þrjá undirflokka þeirra: a) Tilvísunarsetningar (Tilv), b) fallsetningar (Fallsetn) og c) atvikssetningar (Atv) Í 3. ramma er að finna textabrot með dæmum um flestar þessar setningartegundir. 5 Aukasetning er ?setning sem er setningarliður í annarri setningu? (Höskuldur Þráinsson, 1995, bls. 26).
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148
Blaðsíða 149
Blaðsíða 150
Blaðsíða 151
Blaðsíða 152
Blaðsíða 153
Blaðsíða 154
Blaðsíða 155
Blaðsíða 156
Blaðsíða 157
Blaðsíða 158
Blaðsíða 159
Blaðsíða 160
Blaðsíða 161
Blaðsíða 162
Blaðsíða 163
Blaðsíða 164
Blaðsíða 165
Blaðsíða 166
Blaðsíða 167
Blaðsíða 168
Blaðsíða 169
Blaðsíða 170
Blaðsíða 171
Blaðsíða 172
Blaðsíða 173
Blaðsíða 174
Blaðsíða 175
Blaðsíða 176
Blaðsíða 177
Blaðsíða 178
Blaðsíða 179
Blaðsíða 180
Blaðsíða 181
Blaðsíða 182
Blaðsíða 183
Blaðsíða 184
Blaðsíða 185
Blaðsíða 186
Blaðsíða 187
Blaðsíða 188
Blaðsíða 189
Blaðsíða 190
Blaðsíða 191
Blaðsíða 192
Blaðsíða 193
Blaðsíða 194
Blaðsíða 195
Blaðsíða 196
Blaðsíða 197
Blaðsíða 198
Blaðsíða 199
Blaðsíða 200
Blaðsíða 201
Blaðsíða 202