Úrval - 01.12.1944, Page 24

Úrval - 01.12.1944, Page 24
22 ÚRVAL efnið til þess að skrifa á; þeir virðast vera fyrsta þjóðin, sem hafði bein áhrif á Evrópu, er fann upp letur, er táknaði töl- uð hljóð. Lykillinn að þessu letri var týndur í margar aldir og það eru ekki nema rúm hundrað ár síðan vísinda- mönnum tókst að lesa úr egypska myndletrinu eða híeró- glýfunum. Sagan af því, hvernig leyst var gátan um hið forna Egyptaland, er einn rómantískasti kaflinn í annál- um fornfræðibókmenntanna. — Franskur verkfræðingur, Bous- sard að nafni, sem var með her Napóleons í Egyptalandi, fann 1799 hinn fræga Rosetti-stein, en á honum var löng tilskipun egypskra presta til heiðurs einum konunganna. Þar var sama efni ritað með þrenns konar hætti, með híeróglýfum, á venjulegri egypsku og grísku. Vegna þess að grískan var þekkt mál, tókst eftir mikla erfiðleika að finna hliðstæða egypska stafi. Það var fransk- ur vísindamaður, J. F. Cham- pollion, sem réði fram úr þessu. Nú á dögum geta fornfræðing- ar, sem fást við egypsk fræði, lesið myndletur á múmíukistu eða obeliska og þeir hafa látið hinn þögula sfinx rjúfa nokkuð af sinni órannsakanleg þögn. Jafnvel þótt vísindamönnum hefði ekki tekizt að kynnast Egyptum á þeirra eigin tungu- máli, hefði vísdómur Egypta- lands samt ekki glatazt með öllu. Því að aðrar þjóðir drukku hann í sig, bæði Grikkir og Rómverjar, og þaðan barst hann til okkar, að vísu útþynnt- ur og í óbeinum áhrifum. Skammt frá Egyptum, á austurströnd Miðjarðarhafsins, voru Fönikíumenn. Þeir voru nábúar Gyðinga, sem deildu mjög við þá. Spámaðurinn Ezekiel bannfærði Týrusborg, höfuðstað Fönikíumanna, en hann hefir ritað um glæsileik hennar og auðæfi. Fönikíar voru iðið verzlunarfólk og virð- ast ekki hafa lagt mikla rækf við bókmenntir. Það er aðeins til brot af því, sem þeir hafa skrifað, varðveitt af Grikkjum. Borgir Fönikíumanna eru horfnar, en þó eru þeir í viss- um skilningi feður hverrar bókar, sem við höfum lesið. Þeir fundu upp stafrófið, staf- inn, sem kom í staðinn fyrir myndletur Egyptanna. Næstum hver stafur á þessari blaðsíðu á, eftir aldalanga þróunar-
Page 1
Page 2
Page 3
Page 4
Page 5
Page 6
Page 7
Page 8
Page 9
Page 10
Page 11
Page 12
Page 13
Page 14
Page 15
Page 16
Page 17
Page 18
Page 19
Page 20
Page 21
Page 22
Page 23
Page 24
Page 25
Page 26
Page 27
Page 28
Page 29
Page 30
Page 31
Page 32
Page 33
Page 34
Page 35
Page 36
Page 37
Page 38
Page 39
Page 40
Page 41
Page 42
Page 43
Page 44
Page 45
Page 46
Page 47
Page 48
Page 49
Page 50
Page 51
Page 52
Page 53
Page 54
Page 55
Page 56
Page 57
Page 58
Page 59
Page 60
Page 61
Page 62
Page 63
Page 64
Page 65
Page 66
Page 67
Page 68
Page 69
Page 70
Page 71
Page 72
Page 73
Page 74
Page 75
Page 76
Page 77
Page 78
Page 79
Page 80
Page 81
Page 82
Page 83
Page 84
Page 85
Page 86
Page 87
Page 88
Page 89
Page 90
Page 91
Page 92
Page 93
Page 94
Page 95
Page 96
Page 97
Page 98
Page 99
Page 100
Page 101
Page 102
Page 103
Page 104
Page 105
Page 106
Page 107
Page 108
Page 109
Page 110
Page 111
Page 112
Page 113
Page 114
Page 115
Page 116
Page 117
Page 118
Page 119
Page 120
Page 121
Page 122
Page 123
Page 124
Page 125
Page 126
Page 127
Page 128
Page 129
Page 130
Page 131
Page 132

x

Úrval

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Úrval
https://timarit.is/publication/1841

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.