Hugur - 01.01.2013, Síða 152

Hugur - 01.01.2013, Síða 152
 Páll Skúlason um mikilvægan greinarmun á forskilningi sem ekki er heimspekilegur annars vegar og aðferðafræðilegt upphaf útlistunarinnar hins vegar.6 Áður en við snúum okkur að því hvernig heimspekin getur lýst yfir sjálfstæði sínu og sjálfræði gagnvart viðfangsefni sínu skulum við líta stuttlega á þá trúar- legu þætti í hugsun Ricœurs sem við blasa í hugmyndum hans um yfirsjónina og handanveruna. Ricœur gerir grein fyrir afstöðu sinni í þessu efni í innganginum að Ég sjálfur sem annar. Þar skýrir hann hvers vegna hann hafi ekki birt í bókinni tvo fyrirlestra sem áttu upphaflega að reka smiðshöggið á rannsókn hans á sjálf- inu.7 Ricœur segir: Meginástæða þess að fyrirlestrar þessir eru skildir út undan – en um það má hæglega deila og jafnvel harma það – tengist því að mér er í mun að halda sjálfráðri heimspekilegri orðræðu á lofti í lengstu lög. Þær tíu rannsóknir sem verk þetta samanstendur af hafa það allar að for- sendu að skoðanir er tengjast trú minni á Biblíuna séu settar innan sviga með meðvituðum og ákveðnum hætti. Ég held því ekki fram að trúar- sannfæring mín hafi ekki áhrif á þær dýpri hvatir er búa áhuga mínum á ýmsum vandamálum að baki, jafnvel á öllum $eim vandkvæ!um sem tengjast viljanum. Engu að síður tel ég að hér fáist ég einvörðungu við rökfærslur sem kreMast þess ekki af lesandanum að hann taki afstöðu til trúar á Biblíuna. Því má veita athygli að þetta meinlæti í málflutningi mínum, sem einkennir að mínu viti öll mín heimspekilegu verk, getur af sér heimspeki sem er þögul um Guð og tekur enga afstöðu til hinnar heimspekilegu spurningar um Guð í anda efahyggju um tilvist hans (fr. agnosticisme) eins og fram kemur í lok tíundu rannsóknar minnar. Við- leitni mín til að taka ekki afstöðu kemur fram í því að eina viðbótin við þær níu rannsóknir sem gerðar eru innan vébanda heimspekilegrar túlkunarfræði er verufræðileg rannsókn sem er laus við alla verufræði um tilvist guðs.8 Ég tel að þessi tilvitnun afhjúpi þann grundvallarásetning Ricœurs að halda trú sinni og heimspeki rækilega aðgreindum um leið og hann viðurkennir að á milli þeirra eru djúpstæð tengsl. Raunar er vi!fangsefni heimspeki hans – veruleiki vilj- ans, staðsetning sjálfsins í heiminum – sett fram með trúarlegum skírskotunum sem afmarka gjörvallt heimspekilegt vandamál viljans eða sjálfsins, sem Ricœur ræðir í Hi! sjálfrá!a og hi! ósjálfrá!a sem og í Ég sjálfur sem annar. Þennan altæka forskilning á hinum mannlega einstaklingi sem felur í sér ótal erfið vandamál skýrir hann afdráttarlaust með eftirfarandi hætti: Það væri til marks um grundvallarmisskilning á cogito-inu að líta svo á að  Ricœur a: –.  Gifford-fyrirlestrarnir sem haldnir voru í Edinborg árið .  Ricœur : , skáletrun mín. Hugur 2013-4.indd 152 23/01/2014 12:57:30
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144
Síða 145
Síða 146
Síða 147
Síða 148
Síða 149
Síða 150
Síða 151
Síða 152
Síða 153
Síða 154
Síða 155
Síða 156
Síða 157
Síða 158
Síða 159
Síða 160
Síða 161
Síða 162
Síða 163
Síða 164

x

Hugur

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Hugur
https://timarit.is/publication/603

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.